اهم رزمایش های مشترک کویت با نیروهای فرامنطقه ای بشرح ذیل می باشند :

• • برگزاری رزمایش مشترک نظامی با کشور فرانسه در سال ۲۰۰۸ میلادی

• • برگزاری رزمایش مشترک نظامی با کشور ایتالیا در سال ۲۰۰۸ میلادی

• • برگزاری رزمایش مشترک نظامی با کشور انگلستان در سال ۲۰۱۱ میلادی

• • برگزاری رزمایش مشترک نظامی با کشور آمریکا در سال ۲۰۱۲ میلادی ( ۲۰۱۴ ، INSS)

۲-۵ حضور نظامی کشورهای عضو شورای همکاری خلیج فارس در ماموریت های بین المللی

کشورهای عضو شورای همکاری خلیج فارس علی رغم عدم برخورداری از وزن و جایگاه مناسب در صحنه سیاست بین الملل ، به منظور مطرح نمودن خود بعنوان کشوری تاثیرگذار در نظام بین الملل ، همواره تلاش می نمایند در ماموریت های نظامی بین المللی به رهبری آمریکا و کشورهای غربی شرکت هر چند محدود نمایند . امارات عربی متحده ، قطر و عربستان سعودی بیش از سایر کشورهای عضو شورا تمایل به شرکت در ماموریت های بین المللی دارند که بشرح ذیل توضیحاتی در خصوص حضور هر یک از این کشورها در ماموریت های نظامی بین المللی ارائه می گردد .

۲-۵-۱ امارات عربی متحده

کشور امارات که از جمله مهمترین متحدان راهبردی آمریکا در منطقه خلیج فارس محسوب می گردد ، یکی از سه کشور دنیا و تنها کشور عربی است که در پنج ماموریت بین المللی به همراه آمریکا بشرح ذیل شرکت نموده است (۲۰۱۴ ، gulf mil bal )

۲-۵-۱-۱ شرکت در ائتلاف ضد داعش

بدنبال تهاجم گروه تروریستی – تکفیری داعش به کشورهای عراق و سوریه در سال ۲۰۱۴ میلادی و تشکیل ائتلافی به رهبری آمریکا به منظور مبارزه با اقدامات این گروه در کشورهای مذکور ، امارات عربی متحده بهمراه سایر کشورهای عضو شورای همکاری خلیج فارس در این ائتلاف شرکت نموده است . امارات علاوه بر شرکت مستقیم در ماموریت های تهاجم هوایی ، نسبت به واگذاری پایگاه های هوایی خود بویژه پایگاه هوایی الظفره به کشورهای غربی اقدام نموده است .

۲-۵-۱-۲ ماموریت افغانستان

امارات عربی متحده تنها کشور عربی جهان بود که در عملیات نیروهای ائتلاف به رهبری آمریکا در افغانستان شرکت نموده و نسبت به اعزام نیروی رزمی به این کشور اقدام و در طول ۱۳ سال گذشته همواره تعداد حدود ۲۰۰ نفر از نیروهای مخصوص ارتش امارات در افغانستان حضور داشته و در حال حاضر نیز ماموریت آنها ادامه دارد .

۲-۵-۱-۳ ماموریت لیبی

در بحران سال ۲۰۱۱ میلادی لیبی و بروز جنگ داخلی در این کشور به منظور سرنگونی رژیم سرهنگ معمر قذافی ،هم زمان با ورود ناتو به این مناقشات و اجرای عملیات نظامی در لیبی ، امارات عربی متحده نیز با ده ها فروند جنگنده تحت نظارت ناتو در عملیات لیبی شرکت نموده و از شورای انتقالی این کشور حمایت نمود .

۲-۵-۱-۴ ماموریت سومالی

در سال ۱۹۹۲ کشور امارات بهمراه سایر کشورها و تحت رهبری فرماندهی مرکزی ایالات متحده آمریکا ، در عملیات سومالی شرکت نموده و هدف از آن را کمک های انسان دوستانه عنوان نمود . امارات همچنین در ماموریت های ضد دزدان دریایی در سومالی و کمک در راستای ایجاد ثبات در این کشور ، شرکت نموده است .

۲-۵-۱-۵ ماموریت بوسنی – کوزوو

در بحران کوزوو امارات اولین کشور غیر عضو ناتو بود که از عملیات های هوایی ناتو حمایت و پشتیبانی نموده و در عملیات حفظ صلح در این منطقه و کمک های انسان دوستانه پس از بروز بحران شرکت نموده است .

۲-۵-۱-۶ جنگ ۱۹۹۰ خلیج فارس

امارات عربی متحده یکی از اولین کشورهایی بود که در جریان جنگ اول خلیج فارس نسبت به پشتیبانی مستقیم از آمریکا اقدام نمود .

۲-۵-۲ قطر

۲-۵-۲-۱ شرکت در ائتلاف ناتو علیه لیبی

کشور قطر در سال ۲۰۱۱ میلادی تنها کشور عضو شورای همکاری خلیج فارس بود که در عملیات ناتو علیه نیروهای معمر قذافی شرکت نموده و نسبت به اعزام هواپیماهای جنگنده خود به منطقه عملیات مبادرت نمود .

۲-۵-۲-۲ مشارکت در نیروهای یونیفل مستقر در مرز لبنان

پس از جنگ ۳۳ روزه نیروهای حزب ا… لبنان و رژیم صهیونیستی و ایجاد منطقه حائل بین لبنان و
سرزمین های اشغالی ، نیروهای ویژه سازمان ملل متحد تحت عنوان «یونیفل» به منظور حفظ امنیت منطقه حائل در این منطقه حاضر شدند که کشور قطر نیز نسبت به اعزام نیرو به منطقه مذکور تحت عنوان نیروهای یونیفل اقدام نموده است .

۲-۵-۲-۳ حضور در ائتلاف ضد داعش

کشور قطر نیز از جمله کشورهای عضو شورای همکاری خلیج فارس می باشد که در ائتلاف ضد داعش به رهبری آمریکا مشارکت نموده است .

۲-۵-۳ بحرین

کشور بحرین در سال ۲۰۰۹ میلادی و در قالب برنامه مشترک آمریکا – ناتو جهت آموزش نیروهای مسلح افغانستان ، به مدت دوسال نسبت به اعزام یکصد نفر از نیروهای پلیس خود به کشور افغانستان به منظور آموزش نیروهای پلیس افغانی اقدام نموده است (۲۰۱۴ ، gulf mil bal )

۲-۶ خریدهای تسلیحاتی کشورهای عضو شورای همکاری خلیج فارس

یکی از مهمترین جنبه های تهدید آمیز اقدامات نظامی کشورهای عضو شورای همکاری خلیج فارس ، خرید تسلیحات نظامی پیشرفته توسط این کشورها طی سالیان گذشته می باشد . در این قسمت اهم اقدامات بعمل آمده توسط کشورهای عضو شورا در خصوص خرید تجهیزات نظامی بطور خلاصه مورد بررسی قرار می گیرد .

۲-۶-۱ عربستان سعودی

عربستان سعودی از جمله بزرگترین واردکنندگان تسلیحات نظامی از کشورهای غربی بویژه آمریکا
می باشد. مقام های آمریکایی نیز اظهار داشته اند که عقد قراردادهای تسلیحاتی سال ۲۰۱۰ با ریاض اقدامی در راستای اهداف دولت اوباما برای تقویت توانایی های دفاعی متحدان واشنگتن در خاورمیانه جهت ایستادگی در مقابل قدرت رو به گسترش نظامی ایران به ویژه در بخش موشکی و نیز ادعای برنامه ساخت سلاح هسته ای این کشور ( مرادی ، ۱۳۹۲ : ۷۱ )

عربستان سعودی طی یک دهه گذشته نسبت به خرید انواع تجهیزات نظامی از کشورهای کانادا ، فنلاند ، فرانسه ، آلمان ، سوئیس ، ایتالیا ، چین ، سوئد ، ترکیه ، انگلستان و آمریکا اقدام نموده است . در جدول ذیل بخشی از خریدهای نظامی عربستان سعودی از کشورهای مختلف شرح داده شده است (۲۰۱۴، cloudfron)
جدول ۸۶ خریدهای نظامی عربستان

H₁: تمایلات مدیریت از اهداف رشد تجاری متمایز بر انتخاب استراتژی های صادراتی (مستقیم در مقایسه با غیر مستقیم) تاثیر معنادار دارد.
بر اساس جدول ۴-۶، اثر اهداف و انتظارات رشد فروش و سود بر انتخاب استراتژی‌های صادراتی دارای ضریب مسیر ۳۲۱/۰است که دارای مقدار t 145/6 می‌باشد. مقدار t برای این پارامتر (طبق قاعده خطای پنج درصد در ناحیه رد فرض صفر برای مقادیر خارج بازه ۹۶/۱ تا ۹۶/۱- هر پارامتر مدل)، بزرگتر از ۹۶/۱محاسبه شده است. لذا می‌توان بیان نمود که فرض محقق با ۹۵ درصد اطمینان تایید می‌شود، به عبارت دیگر اهداف و انتظارات رشد فروش و سود، بر انتخاب استراتژی‌های صادراتی دارای اثر معنی‌داری به لحاظ آماری است و با توجه به مثبت بودن ضریب مسیر می‌توان گفت نوع رابطه دو متغیر مثبت و معنادار می‌باشد.

فرضیه۲٫۲) انتظارات مدیریت درباره سهم بازاریابی بین الملل برای دستیابی به اهداف تجاری بر انتخاب استراتژی های صادراتی(مستقیم در مقایسه با غیر مستقیم) تأثیر گذار است.
H₀: انتظارات مدیریت درباره سهم بازاریابی بین الملل برای دستیابی به اهداف تجاری بر انتخاب استراتژی های صادراتی (مستقیم در مقایسه با غیر مستقیم) تاثیر معنادار ندارد.
H₁: انتظارات مدیریت درباره سهم بازاریابی بین الملل برای دستیابی به اهداف تجاری بر انتخاب استراتژی های صادراتی (مستقیم در مقایسه با غیر مستقیم) تاثیر معنادار دارد.
بر اساس جدول ۴-۶، اثر اهداف/انتظارات رشد بازار بر انتخاب استراتژی‌های صادراتی دارای ضریب مسیر ۰۸۹/۰است که دارای مقدار t 913/1 می‌باشد. مقدار t برای این پارامتر (طبق قاعده خطای پنج درصد در ناحیه عدم رد فرض صفر برای مقادیر خارج بازه ۹۶/۱ تا ۹۶/۱- هر پارامتر مدل)، کمتر از ۹۶/۱محاسبه شده است. لذا می‌توان بیان نمود که فرض محقق با ۹۵ درصد اطمینان رد می‌شود، به عبارت دیگر اهداف/انتظارات رشد بازار، بر انتخاب استراتژی‌های صادراتی دارای اثر معنی‌داری به لحاظ آماری نیست. اما اگر سطح اطمینان را تا ۹۰% کاهش دهیم، می توان گفت که اهداف/انتظارات رشد بازار در سطح اطمینان ۹۰% بر استراتژی‌های صادراتی تاثیر مثبت و معنادار دارد. (آماره T بزرگتر از ۶۴/۱ شده است). و با توجه به مثبت بودن ضریب مسیر می‌توان گفت نوع رابطه دو متغیر مثبت و معنادار می‌باشد.
فرضیه۲٫۳) تعهد مدیریت ارشد نسبت به بازاریابی بین الملل بر انتخاب استراتژی های صادراتی(مستقیم در مقایسه با غیر مستقیم) تأثیر گذار است.
H₀: تعهد مدیریت ارشد نسبت به بازاریابی بین الملل بر انتخاب استراتژی های صادراتی (مستقیم در مقایسه با غیر مستقیم) تاثیر معنادار ندارد.
H₁: تعهد مدیریت ارشد نسبت به بازاریابی بین الملل بر انتخاب استراتژی های صادراتی (مستقیم در مقایسه با غیر مستقیم) تاثیر معنادار دارد.
بر اساس جدول ۴-۶، اثر تعهد مدیریتی بر انتخاب استراتژی‌های صادراتی دارای ضریب مسیر ۰۹۴/۰است که دارای مقدار t 101/2 می‌باشد. مقدار t برای این پارامتر (طبق قاعده خطای پنج درصد در ناحیه رد فرض صفر برای مقادیر خارج بازه ۹۶/۱ تا ۹۶/۱- هر پارامتر مدل)، بزرگتر از ۹۶/۱محاسبه شده است. لذا می‌توان بیان نمود که فرض محقق با ۹۵ درصد اطمینان تایید می‌شود، به عبارت دیگر تعهد مدیریتی، بر انتخاب استراتژی‌های صادراتی دارای اثر معنی‌داری به لحاظ آماری است و با توجه به مثبت بودن ضریب مسیر می‌توان گفت نوع رابطه دو متغیر مثبت و معنادار می‌باشد.
فرضیه۳٫۱) شرایط تقاضای بازار مانند ظرفیت تقاضا، بر انتخاب استراتژی های صادراتی(مستقیم در مقایسه با غیر مستقیم) تأثیر گذار است.
H₀: شرایط تقاضای بازار مانند ظرفیت تقاضا، بر انتخاب استراتژی های صادراتی (مستقیم در مقایسه با غیر مستقیم) تاثیر معنادار ندارد.
H₁: شرایط تقاضای بازار مانند ظرفیت تقاضا، بر انتخاب استراتژی های صادراتی (مستقیم در مقایسه با غیر مستقیم) تاثیر معنادار دارد.
بر اساس جدول ۴-۶، اثر ظرفیت تقاضا بر انتخاب استراتژی‌های صادراتی دارای ضریب مسیر ۲۰۹/۰است که دارای مقدار t 804/3 می‌باشد. مقدار t برای این پارامتر (طبق قاعده خطای پنج درصد در ناحیه رد فرض صفر برای مقادیر خارج بازه ۹۶/۱ تا ۹۶/۱- هر پارامتر مدل)، بزرگتر از ۹۶/۱محاسبه شده است. لذا می‌توان بیان نمود که فرض محقق با ۹۵ درصد اطمینان تایید می‌شود، به عبارت دیگر ظرفیت تقاضا، بر انتخاب استراتژی‌های صادراتی دارای اثر معنی‌داری به لحاظ آماری است و با توجه به مثبت بودن ضریب مسیر می‌توان گفت نوع رابطه دو متغیر مثبت و معنادار می‌باشد.
فرضیه۳٫۲) شرایط رقابتی بازار خارجی برای مثال تغییر پذیری رقابت، بر انتخاب استراتژی های صادراتی(مستقیم در مقایسه با غیر مستقیم) تأثیر گذار است.
H₀: شرایط رقابتی بازار خارجی برای مثال تغییر پذیری رقابت، بر انتخاب استراتژی های صادراتی (مستقیم در مقایسه با غیر مستقیم) تاثیر معنادار ندارد.
H₁: شرایط رقابتی بازار خارجی برای مثال تغییر پذیری رقابت، بر انتخاب استراتژی های صادراتی (مستقیم در مقایسه با غیر مستقیم) تاثیر معنادار دارد.
بر اساس جدول ۴-۶، اثر تغییرپذیری رقابت بر انتخاب استراتژی‌های صادراتی دارای ضریب مسیر ۲۱۶/۰است که دارای مقدار t 081/5 می‌باشد. مقدار t برای این پارامتر (طبق قاعده خطای پنج درصد در ناحیه رد فرض صفر برای مقادیر خارج بازه ۹۶/۱ تا ۹۶/۱- هر پارامتر مدل)، بزرگتر از ۹۶/۱محاسبه شده است. لذا می‌توان بیان نمود که فرض محقق با ۹۵ درصد اطمینان تایید می‌شود، به عبارت دیگر تغییرپذیری رقابت، بر انتخاب استراتژی‌های صادراتی دارای اثر معنی‌داری به لحاظ آماری است و با توجه به مثبت بودن ضریب مسیر می‌توان گفت نوع رابطه دو متغیر مثبت و معنادار می‌باشد.
فصل۵
نتیجه گیری و پیشنهادات

۵٫۱٫ مقدمه

ورود و حضور در بازارهای جهانی شاید از مهم­ترین استراتژی­ های بقا برای بنگاه­های عصر حاضر بشمارآید. اکتفا به بازارهای داخلی تنها در کوتاه­مدت ممکن است منجر به توسعه و رشد گردد و پس از آن تنها درنوردیدن مرزهای داخلی و حرکت به سمت بین المللی شدن است که می تواند مزیت رقابتی پایدار بهمراه داشته باشد. بین ­المللی شدن امروزه تبدیل به یکی از بزرگترین دغدغه­های فعالان در عرصه تجارت و بازرگانی شده­است. شرکت­ها ­برای باقی ماندن در عرصه فعالیت و کسب و سود بیشتر به شناسایی راه ­هایی می­پردازند که رسیدن به این اهداف را به نحو بهتری تضمین کنند.
فرایند بین ­المللی­سازی چندین مرحله دارد انتخاب روش ورود به بازارهای خارجی یکی از آن­هاست. روش­های ورود به بازار متعدد هستند که شرکت­ها با توجه به شرایط خود یکی از آن­ها را بر می­گزینند. بسیاری از شرکت­های ایرانی و علی­الخصوص شرکت­های تولیدکننده موادغذایی از روش­های صادراتی برای ورود به بازارهای بین ­المللی استفاده می­ کنند. بسیاری از شرکت­ها با توجه به عوامل مختلف مانند ویژگی­های محصول، شرکت و بازار استراتژی صادراتی مورد نظر خود را بر می­گزینند.
در این تحقیق مدل مفهومی انتخاب روش ورود که در مقاله کماکم^[۱۰۹] آورده شده است مبنای عمل قرار گرفت. در این مدل عوامل مؤثر بر انتخاب روش­های صادراتی به سه دسته تقسیم شدند که شامل ویژگی­های محصول، ویژگی­های شرکت صادراتی (رفتار صادراتی) و ویژگی­های بازار(خارجی) می­باشد.
در مقاله مذکور برای هر یک از این ویژگی­ها ابعاد و شاخص­ هایی تعریف شده­است که در فصل جدول۳٫۱ آورده شده­است. هدف اصلی این پژوهش، شناسایی عوامل مؤثر بر انتخاب روش­های صادراتی بین شرکت­های موادغذایی که صادرات انجام می­ دهند، می­باشد. با توجه به این هدف ۳ فرضیه اصلی به همراه ۱۱ فرضیه فرعی طراحی شده است.
روش تحقیق در این پژوهش از نوع هدف کاربردی و از نوع روش گردآوری داده ­ها توصیفی پیمایشی می­باشد. جامعه آماری این تحقیق مدیرعاملان، مدیران بازاریابی و کارشناسان صادراتی شرکت­های صادرکننده مواد غذایی مستقر در شهر تهران می­باشند.
پس از جمع­آوری داده ­ها و اطلاعات از منابع کتابخانه­ای و روش­های میدانی(پرسشنامه) و تجزیه تحلیل اطلاعات بدست آمده از پرسشنامه ­ها و نتایج بدست آمده از آزمودن و تجزیه تحلیل فرضیات تحقیق با بهره گرفتن از روش­ها
تکنیک­های آماری(تجزیه تحلیل عاملی اکتشافی و تأییدی) تمامی فرضیه ­های تحقیق جز انتظارات مدیریت درباره سهم بازاریابی بین المللی تأیید شدند و مشخص گردید که تقریبا همه عوامل در نظر گرفته شده بر انتخاب روش صادرات مستقیم در برابر صادرات غیر مستقیم از سوی شرکت­های صنایع غذایی مؤثر است.

۵٫۲٫ بررسی یافته های پژوهش

هدف از تحقیق حاضر آزمودن مدل مفهومی انتخاب روش ورود در بین شرکت صادرکننده مواد غذایی است تا بررسی کنیم کدام یک از عوامل ذکرشده در مدل مذکور در انتخاب استراتژی صادراتی مهم و مورد توجه است و کدام یک مورد توجه نیست. در بررسی یافته­های تحقیق معین گردید که تقریبا تمامی عوامل (جز عامل اهداف/انتظارات رشد بازار) در انتخاب استراتژی صادراتی از سوی شرکت­های نمونه مورد توجه قرار می­گیرد. البته میزان اهمیت این عوامل متفاوت است که در ادامه در مورد آن بحث خواهیم کرد.
فرضیه۱٫ ویژگی­های محصول بر انتخاب استراتژی های صادراتی(مستقیم در مقایسه با غیر مستقیم) تأثیر گذار است.
با توجه به نتایج بدست آمده از آزمون فرضیه اصلی اول، این فرضیه رد نمی شود. به این معنی که ویژگی های محصول در انتخاب استراتژی صادراتی مستقیم در برابر غیر مستقیم تأثیر گذار است.
در ادامه به بررسی فرضیه های فرعی آن می پردازیم:
فرضیه۱٫۱) پیچیدگی محصول بر انتخاب استراتژی های صادراتی(مستقیم در مقایسه با غیر مستقیم) تأثیر گذار است.
با توجه به نتایج بدست آمده از آزمونt این فرضیه رد نمی شود. در واقع می توان گفت که پیچیدگی محصول در انتخاب استراتژی صادراتی مد نظر قرار می گیرد. با توجه به جدول ضریب همبستگی پیرسون، می توان چنین گفت پیچیدگی محصول با استراتژی های صادرات مستقیم هم بستگی بیشتری دارد تا صادرات غیر مستقیم(ضریب همبستگی.۴۳۶۰با صادرات مستقیم و ۰٫۲۶۷با صادرات غیر مستقیم.در نتیجه می توان گفت هرچه پیچیدگی محصول بیشتر باشد از روش هی مستقیم استفاده می شود. در عوض چون ضریب هم بستگی پیچیدگی محصول با روش غیر مستقیم کمتر است می توان گفت هر چه پیچیدگی محصول کمتر باشد از روش های غیر مستقیم استفاده می شود.
فرضیه ۱٫۲٫ خدمات همراه محصول بر انتخاب استراتژی های صادراتی(مستقیم در مقایسه با غیر مستقیم) تأثیر گذار است.
نتایج حاصل از آزمون فرضیه۱٫۲ نشان می دهند که این فرضیه رد نمی شود. یعنی می توان گفت که خدمات همراه محصول مانند خمات نگهداری، گارانتی و خدمات پس از فروش در انتخاب استراتژی صادراتی تأثیر گذارند. با توجه به جدول هم بستگی، خدمات همراه محصول هم بستگی بیشتری(۰٫۴۶۵) با استراتژی های مستقیم تا صادرات غیر مستقیم(۰٫۳۶۷) دارد. درنتیجه می توان گفت هرچه خدمات همراه محصول بیشتر باشد استفاده از روش های مستقیم مناسب تر است.
فرضیه۱٫۳) انطباق محصول بر انتخاب استراتژی های صادراتی(مستقیم در مقایسه با غیر مستقیم) تأثیر گذار است.
با توجه به نتیجه آزمون t، این فرضیه نیز رد نمی شود. در واقع ویژگی های انطباق محصول شامل: انطباق کالا با سایر محصولات، انطباق کالا با شرایط محیطی و شباهت کالاهای صادراتی در انتخاب نوع استراتژی صادراتی مورد توجه مدیران قرار می گیرد. با توجه به جدول همبستگی انطباق محصول با استراتژی های مستقیم همبستگی بیشتری(۰٫۵۷۵) دارد تا استراتژی های غیر مستقیم(۰٫۳۱۷). در نتیجه می توان گفت هر چه محصول انطباق بیشتری داشته باشد از روش های مستقیم بیشتر استفاده می شود.
فرضیه۱٫۴) عملکرد فعالیت های ترویجی بر انتخاب استراتژی های صادراتی(مستقیم در مقایسه با غیر مستقیم) تأثیر گذار است.
این فرضیه نیز با توجه به نتایج آزمون رد نمی شود. یعنی مدیران شرکت ها با توجه به نیازهای تبلیغاتی و ارائه در نمایشگاه ها و جشنواره ها روش ورود خود را تعیین می کنند. با توجه به جدول همبستگی حمایت ترویجی همبستگی بیشتری با صادرات مستقیم(۰٫۵۲۱) دارد تا صادرات غیر مستقیم(۰٫۳۱۷). می توان گفت هرچه فعالیت های ترویجی بیشتر باشد از روش های مستقیم بیشتر استفاده می شود.
فرضیه۱٫۵) درجه آگاهی ازمحصول صادراتی یا نام تجاری بر انتخاب استراتژی های صادراتی(مستقیم در مقایسه با غیر مستقیم) تأثیر گذار است.
این فرضیه نیز رد نمی شود. در واقع میزان شهرت محصول و نام تجاری محصول شرکت مورد نظر در انتخاب نوع استراتژی صادراتی تأثیر گذار است. با توجه به جدول همبستگی، همبستگی اگاهی از محصول با صادرات غیر مستقیم (۰٫۵۱۷) بیشتر است تا با صادرات مستقیم(۰٫۲۷۸)یعنی هرچه میزان آشنایی از کالا در کشور مقصد بیشتر باشد روش های غیر مستقیم بیشتر مورد استفاده قرار می گیرد.
در تحقیق که توسط کماکم انجام گرفت به طور کلی فرضیه تأثیر ویژگی های محصول بر انتخاب استراتژی صادراتی تأیید نشد.البته دو فرضیه انطباق محصول و خدمات همراه محصول تأیید شدند یعنی این دو بعد بر انتخاب استراتژی صادراتی تأثیر گذار است.
فرضیه۲: ویژگی­های شرکت بر انتخاب استراتژی های صادراتی(مستقیم در مقایسه با غیر مستقیم) تأثیر گذار است.
بر اساس نتایج بدست آمده از آزمودن فرضیه دوم، فرضیه مذکور رد نمی شود. در واقع رفتار صادراتی شرکت بر انتخاب استراتژی صادراتی تأثیر گذار است. در ادامه به بررسی فرضیات فرعی آن می پردازیم.
فرضیه۲٫۱) تمایلات مدیریت از اهداف رشد تجاری متمایز بر انتخاب استراتژی های صادراتی(مستقیم در مقایسه با غیر مستقیم) تأثیر گذار است.
این فرضیه با توجه به نتایج آزمون آماره t رد نمی شود. یعنی اهداف و انتظاراتی که مدیران از دریافت سود قابل توجه و افزایش فروش از محصول صادراتی خود دارند در انتخاب نوع استراتژی صادراتی بی تأثیر نیست. با توجه جدول پیرسون، همبستگی اهداف رشد تجاری با صادرات مستقیم(۰٫۶۵۵) بیشتر است تا با صادرات غیر مستقیم(۰٫۴۷۷). می توان گفت که اگر شرکتی رشد سود و فروش هدف صادراتی اش باشد بیشتر به روش های مستقیم روی می آورد.
فرضیه۲٫۲) انتظارات مدیریت درباره سهم بازاریابی بین الملل برای دستیابی به اهداف تجاری بر انتخاب استراتژی های صادراتی(مستقیم در مقایسه با غیر مستقیم) تأثیر گذار است.
این فرضیه به دلیل پایین بودن آمارهt رد می شود. در نتیجه نمی توان اهداف و انتطارات شرکت از رشد بازار را در انتخاب استراتژی صادراتی دخیل دانست.
فرضیه۲٫۳) تعهد مدیریت ارشد نسبت به بازاریابی بین الملل بر انتخاب استراتژی های صادراتی(مستقیم در مقایسه با غیر مستقیم) تأثیر گذار است.
این فرضیه رد نمی شود. در واقع می توان چنین استنباط کرد که تعهد مدیران ارشد به صادرات در انتخاب استراتژی صادراتی تأثیر گذار است. با توجه به جدول ضریب همبستگی، تعهد مدیریت ارشد همبستگی بیشتری با روش هاس مستقیم(۰٫۳۴۹) دارد تا با صادرات غیر مستقیم(۰٫۲۷۷). بنابراین اگر مدیریت خود را ملزم به صادرات بداند از روش های مستقیم بیشتر استفاده می شود.
در تحقیق کماکم این فرضیه به همراه فرضیات فرعی آن کاملا رد شد. در این تحقیق متغیرهای اهداف مدیریت از لحاظ آماری تأیید شدند اما این قابلیت پیش بینی در انتخاب روش مستقیم و غیر مستقیم را ندارند.در واقع انتظارات مدیریت از اهداف تجاری در تعیین استراتژی صادراتی مهم نیستند. بقیه فرضیات که از لحاظ آماری تأیید نشدند.

۳-۷- وزن صد دانه
بر اساس نتایج تجزیه واریانس داده ها تاثیر تیمار نیتروژن و محلولپاشی عناصر کم مصرف در سطح احتمال ۱ درصد روی وزن صد دانه معنیدار شد (جدول ۳-۲). بیشترین میزان وزن صد دانه مربوط به تیمار اوره بود و کمترین میزان در تیمار بدون مصرف کود به دست آمد (شکل ۳-۱۱).
در تیمارهای محلولپاشی بیشترین وزن صد دانه را تیمار محلول پاشی سولفات آهن به خود اختصاص داد و در گروه آماری a قرار گرفت و کمترین مقدار نیز مربوط به تیمار شاهد بود (نمودار ۳-۱۲). فتوسنتزی که در طول پر شدن دانه ها انجام می گیرد معمولا مهمترین منبع تشکیل دهنده وزن دانه و عملکرد دانه می باشد علت آن این است که اغلب مواد فتوسنتزی قبل از پر شدن دانه در رشد رویشی یا گلدهی مورد استفاده قرار میگیرد، در حالی که در طول پر شدن دانه اغلب مواد فتوسنتزی به فرایند پر شدن دانه اختصاص مییابد (سرمدنیا و کوچکی، ۱۳۸۲). رحیمی و مظاهری (۱۳۸۷) با مطالعه کود آهن و روی در آفتابگردان گزارش نمودند که حداکثر وزن هزار دانه از تیمار سولفات روی به میزان ۲۰ کیلوگرم در هکتار حاصل گردید. پاراسورمن و همکاران (۲۰۰۸) هم افزایش وزن هزار دانه ذرت را در اثر کاربرد آهن گزارش کردند. کیخا ژاله و همکاران (۱۳۸۹) با مطالعه محلول پاشی آهن و روی در گیاه اسفرزه، گزارش کردند که محلول پاشی آهن ۴ در هزار نست به شاهد، افزایش وزن هزار دانه، عملکرد دانه و عملکرد بیولوژیک را به دنبال داشت.
یاسن و همکاران (۲۰۱۰) افزایش ۶ تا ۱۶ % وزن هزار دانه را در نتیجه محلولپاشی عناصر کم مصرفها (آهن، روی و منگنز) بر روی گندم را مشاهده نمودند. بایبوردی و ممدوف (۲۰۱۰) گزارش کردند که با مصرف۲ و ۳ در هزار آهن وزن هزار دانه در کلزا حاصل گردید. آنها اظهار نمودند که روی برای بیوسنتز تنظیم کننده های رشد نظیر ایندول استیک اسید و کربوهیدراتها که منجر به افزایش عملکرد و اجزا عملکرد می شوند ضروری است. این موضوع شاید به دلیل اهمیت این عناصر در تجمع آسیمیلات ها در دانه ها در مراحل آخر رشد و در نتیجه تولید دانه های بزرگ تر و سنگینتر باشد.

نمودار۳-۱۱- مقایسه میانگین تیمارهای مختلف نیتروژن روی وزن صد دانه گیاه لوبیا چیتی
نمودار۳-۱۲- مقایسه میانگین تیمارهای مختلف محلولپاشی عناصر کم مصرف روی وزن صد دانه گیاه لوبیا چیتی
۳-۸- درصد پروتئین دانه
با توجه به نتایج تجزیه واریانس داده ها مشاهده گردید که تیمار نیتروژن تأثیر معنیداری روی درصد پروتئین دانه داشت (جدول ۳-۲). بیشترین درصد پروتئین دانه مربوط به تیمار اوره بود و همچنین کمترین مقدار را تیمار شاهد به خود اختصاص داد (نمودار ۳-۱۳).
کاهش فعالیت ریشه در مرحله زایشی در اثر رقابت برای جذب کربوهیدرات‌ها بین اندام‌های زایشی و ریشه، باعث کاهش جذب مواد غذایی می‌شود. کاربرد کوهای نیتروژنه در این مرحله رقابت را کاهش می‌دهد و از این طریق می‌توان نسبت به غنی‌سازی محصولات کشاورزی اقدام نمود. در لوبیا محلول‌پاشی نیتروژن در اواخر دوره رشد مقدار پروتئین را افزایش می‌دهد (شکوری، ۱۳۸۲).
نمودار۳-۱۳- مقایسه میانگین تیمارهای مختلف نیتروژن روی درصد پروتئین دانه گیاه لوبیا چیتی
۳-۹- عملکرد پروتئین دانه
طبق بررسی های انجام شده مشاهده شد که تیمارهای مختلف نیتروژن و محلولپاشی تأثیر معنیداری بر روی عملکرد پروتئین دانه در سطح احتمال یک درصد دارد (جدول ۳-۲). همچنین از طریق مقایسه میانگین ها به روش دانکن مشاهده گردید که تیمار اوره بیشترین و تیمار شاهد کمترین عملکرد پروتئین دانه را دارا بودند (نمودار ۳-۱۴). از لحاظ محلولپاشی عناصر کم مصرف نیز بیشترین عملکرد پروتئین دانه مربوط به تیمار محلولپاشی سولفات آهن بود و کمترین مقدار را تیمار شاهد بدون کود به خود اختصاص داد (نمودار ۳-۱۵).
براساس نظر مارشنر (۱۹۹۵) عناصر آهن، روی و منگنز در فرایند فتوسنتز و تولید کربوهیدرات ها دخالت دارند. یاسن و همکاران (۲۰۱۰) به افزایش معنیدار درصد نیتروژن و عملکرد پروتئین در نتیجه تیمار گندم با محلول پاشی عناصر کم مصرف آهن، روی و منگنز اشاره کردند. ابو ال نور (۲۰۰۲) گزارش کرد که محلولپاشی با ریزمغذی های ، آهن، روی و منگنز اثرات معنی داری بر روی رشد و درصد نیتروژن ذرت داشتند. رحیمی مظاهری (۱۳۸۷) در تحقیقات خود به افزایش درصد پروتئین دانه در نتیجه کاربرد عناصر کم مصرف اشاره کرده اند.
در آزمایش پنج تن دوست و همکاران (۱۳۸۹) بیشترین مقدار پروتئین دانه گیاه کلزا از تیمارهای ۳ و ۴ گرم آهن در لیتر در روش محلول پاشی و ۲۰ کیلوگرم آهن در هکتار در روش مصرف خاکی به دست آمد که اختلاف معنیداری با تیمار شاهد داشت. از آنجایی که عنصر آهن، یکی از مهمترین عناصری است که در متابولیسم نیتروژن و در نتیجه افزایش سطح برگ گیاه نقش دارد پس می توان انتظار داشت که با اعمال تیمار آهن در گیاهانی که علایم کمبود این عنصر را نشان میدهند پروتئین سازی افزایش یابد (تواری و همکاران، ۲۰۰۵). در حالت کمبود عناصر ریزمغذی در سلول‌ها، اتیلن به مقدار کم تشکیل می‌شود و بدون آن سنتز پروتئین دچار وقفه می‌شود که این گزارش نیز اهمیت عناصر ریزمغذی را انکارناپذیر می‌سازد (هی‌ول، ۱۹۹۰).
نمودار۳-۱۴- مقایسه میانگین تیمارهای مختلف نیتروژن روی عملکرد پروتئین دانه گیاه لوبیا چیتی
نمودار۳-۱۵- مقایسه میانگین تیمارهای مختلف محلولپاشی عناصر کم مصرف روی عملکرد پروتئین دانه لوبیا چیتی
۳-۱۰- عملکرد دانه
عملکرد دانه در تیمارهای محلولپاشی عناصر کم مصرف در لوبیا چیتی اختلاف معنیداری دارد (جدول ۳-۲). نتایج بدست آمده نشان داد که عملکرد دانه در تیمار محلولپاشی سولفات آهن بیشترین مقدار را دارا بود و کمترین مقدار مربوط به تیمار شاهد بود (نمودار ۳-۱۶).
در بین مهمترین گیاهان زراعی خوراکی، لوبیا بیشتر از بقیه به مصرف عناصر میکرو واکنش نشان میدهد لوکاس و کنزک (۱۹۷۲) شش گیاه خوراکی را مقایسه کردند و متوجه شدند که تنها لوبیا و سورگوم عکس العمل بالایی به Mn، Zn و Fe نشان دادند. از آنجا که pH مطلوب برای لوبیا ۵/۶ تا ۷ می باشد لذا در خاکهای با pH بالا و یا کربنات کلسیم آزاد زیاد کمبود سه عنصر فوق وجود دارد. هگازی (۱۹۹۳) ملاحظه نمود حداکثر عملکرد دانه لوبیا با محلول پاشی یک دهم درصد آهن، قبل و بعد از گلدهی حاصل می گردد. کولیگ (۱۹۹۶) با مصرف ۲ الی ۳ لیتر از کودهای تجاری حاوی عناصر کم مصرف بنام فلوویت افزایش معنی دار در عملکرد، تعداد غلاف در گیاه و تعداد دانه در غلاف بدست آورد. ملکوتی و طهرانی (۱۳۷۸) گزارش نمود با مصرف بهینه کودها خصوصاً عناصر کم مصرف در مزارع حبوبات تا ۱۴۳ درصد افزایش عملکرد و نیز افزایش پروتئین حاصل شد. در شرایطی که میزان ساکاروز برگ زیاد است سلولهای غلاف آوندی دارای پتانسیل اسمزی بیشتری میباشند و بدین وسیله به علت حرکت قند به سلولهای غلاف آوندی عمل بارگیری را آسانتر میکنند که این فرایند توسط عناصر کم مصرف و هورمونها صورت میگیرد و میتواند یکی از عوامل مؤثر در افزایش عملکرد محسوب شود (کوچکی و سرمدنیا، ۱۳۷۷). ملکوتی و غیبی (۱۳۷۸) گزارش نمودند که محلول پاشی عنصر روی همراه با نیتروژن، فسفر و پتاسیم باعث افزایش عملکرد دانه گندم شد. در آزمایش مرشدی و نقیبی (۱۳۸۳) تحت عنوان بررسی تأثیر سطوح محلول پاشی مس و روی بر عملکرد دانه کلزا نشان داده شد که بین سطوح روی و اثر متقابل مس و روی بر عملکرد دانه از نظر آماری اختلاف معنیداری وجود دارد و حداکثر مربوط به تیمار اثر متقابل Cu3 × Zn4 بود. خلیلیمحله و رشدی در سال ۱۳۸۶ گزارش نمودند که بیشترین عملکرد تر و ماده خشک در گیاه ذرت به ترتیب با میانگین ۶۰/۵۸ و ۳۴/۱۸ تن در هکتار از تیمار محلول پاشی آهن + روی + منگنز بدست آمد.
نمودار۳-۱۶- مقایسه میانگین تیمارهای مختلف محلولپاشی عناصر کم مصرف روی عملکرد دانه لوبیا چیتی
۳-۱۱- عملکرد بیولوژیک
نتایج حاصل از تجزیه واریانس داده ها نشان داد که تیمار نیتروژن و محلولپاشی بر میزان عملکرد بیولوژیک لوبیا چیتی در سطح احتمال ۱ درصد اثر معنیداری داشت (جدول۳-۲). بیشترین عملکرد بیولوژیک از تیمار اوره به دست آمد و کمترین عملکرد بیولوژیک مربوط به تیمار شاهد بود که اختلاف معنیداری با تیمار نیتروکسین نداشت و هر دو در یک گروه آماری قرار گرفتند (نمودار ۳-۱۷). از لحاظ محلولپاشی عناصر کم مصرف نیز بیشترین عملکرد بیولوژیک مربوط به تیمار محلولپاشی سولفات آهن بود که اختلافآماری معنیداری با تیمار سولفات روی نداشت و هر دو در گروه برتر آماری قرار گرفتند و همچنین تیمار شاهد نیز کمترین عملکرد بیولوژیک به خود اختصاص داد (نمودار ۳-۱۸).
احتمال دارد افزایش فعالیت ساکاروز سینتتاز و گلوتامین سینتتاز در گیاهان محلول‌پاشی شده با عناصر کم مصرف مسئول افزایش بیوماس میان‌گره‌ها و فعالیت متابولیکی گیاه و در نتیجه افزایش عملکرد بیولوژیک باشد. در گزارشی کائور و همکاران (۲۰۰۵) پیشنهاد کرده‌اند که تغییر در آنزیم‌های متابولیسم ساکاروز در بافت‌های رویشی و ساختارهای زایشی ممکن است سبب افزایش عملکرد در اثر پیش تیمار بذور باشد. درمطالعه‌ای دیگر زاهدی و همکاران (۲۰۱۲) بیان داشتند که محلول‌پاشی با عناصر کم مصرف در شرایط تنش باعث افزایش معنی‌دار عملکرد بیولوژیک گشته است. گزارش راموس و همکاران (۲۰۱۰) مبین آن بود که محلول‌پاشی مواد غذایی با افزایش معنیدار میزان فعالیت آنزیم سوپر اکسید دیسموتاز باعث افزایش عملکرد دانه و بیولوژیک گشته است. تیان و همکاران (۲۰۰۵) نیز بیان داشتد که محلول‌پاشی عناصر کم مصرف باعث افزایش عملکرد بیولوژیک در چاودار گشته است. حیدری (۱۳۸۵) افزایش معنیدار در عملکرد بیولوژیک را به دلیل تغذیه بهتر برگ و ساقه و تشدید فتوسنتز در نتیجه محلولپاشی عناصر کم مصرف ذکر کرد. عملکرد بیولوژیک، بیانگر بیوماس کل اندام گیاه (کل وزن خشک) می باشد که جذب مؤثر عناصر غذایی (تغذیه صحیح) در افزایش آن مؤثر است. با توجه به اینکه نیتروژن در ساختمان پروتئین، اسیدهای نوکلئیک، کلروفیل، آنزیم ها و اکثر ویتامین ها وجود دارد و در واقع گلوگاه رشد گیاه می باشد، بنابراین وجود میزان کافی آن برای گیاه، تأمین کننده رشد گیاه خواهد بود (خلیلیان اکرامی، ۱۳۸۵). با افزایش عناصر غذایی به خاک معمولاً تعداد مقصدهای فیزیولوژیکی برای ماده خشک افزایش می یابد (اوجاقلو، ۱۳۸۶). در سایر تیمارهای برخوردار از نیتروژن نیز این امر صادق است. تیمار شاهد به دلیل کمبود عناصر غذایی اصلی(N وP)، از رشد و توسعه کمتری برخوردار بوده است. با توجه به همبستگی مثبت و معنی دار بین عملکرد بیولوژیکی و عملکرد دانه میتوان با افزایش عملکرد بیولوژیکی به عملکرد دانه بالا نیز دست یافت(صالح راستین، ۱۳۸۴). آسیوتی و سدرا (۲۰۰۵) در گیاه اسفناج نشان دادند که تیمار ازتوباکتر+فسفورین به واسطه تثبیت بیولوژیکی نیتروژن، حلالیت فسفات غیرمتحرک و تولید هورمون های گیاهی که جذب عناصر غذایی و فرآیندهای فتوسنتزی را تحت تأثیر قرار می دهند، باعث افزایش رشد و عملکرد می شود (آسیوتی و سدرا، ۲۰۰۵). در واقع افزایش جذب آب و مواد غذایی باعث افزایش فتوسنتز شده و این امر باعث تولید فرآورده های فتوسنتزی بیشتر و بهبود عملکرد بیولوژیک گردیده است (قریب و همکاران، ۲۰۰۸). ماهشواری و همکاران (۲۰۰۰) گزارش کردند که کاربرد کودهای بیولوژیک بر عملکرد و اجزای عملکرد گیاه دارویی اسفرزه اثر معنی داری ندارد. فلاحی و همکاران (۱۳۸۸) به دنبال کاربرد کودهای زیستی در گیاه بابونه مشاهده کردند که تیمار ترکیبی نیتروکسین و باکتری های حل کننده فسفات، در اکثر صفات مورد بررسی به ویژه عملکرد گل تر و خشک در سطح پایینی اثر گذار بود.
نمودار۳-۱۷- مقایسه میانگین تیمارهای مختلف نیتروژن روی عملکرد بیولوژیک گیاه لوبیا چیتی
نمودار۳-۱۸- مقایسه میانگین تیمارهای مختلف محلولپاشی عناصر کم مصرف روی عملکرد بیولوژیک گیاه لوبیا چیتی
۳-۱۲- شاخص برداشت
بر اساس نتایج تجزیه واریانس داده ها اثر تیمار نیتروژن و محلول پاشی عناصر کم مصرف بر شاخص برداشت دانه در سطح احتمال ۵ درصد معنی دار گردیده است (جدول ۳-۲). بیشترین میزان شاخص برداشت دانه مربوط در تیمار اوره مشاهده گردید و کمترین میزان شاخص برداشت دانه مربوط به تیمار شاهد بود (نمودار ۳-۱۹). همچنین با توجه به نمودار مقایسه میانگین داده ها (نمودار ۳-۲۰) ملاحظه گردید که بیشترین شاخص برداشت دانه مربوط به تیمار سولفات آهن و محلولپاشی سولفات روی بود و کمترین مقدار را تیمار شاهد به خود اختصاص داده بود. یکی از شاخص های مورد استفاده برای ارزیابی کارائی مادۀ خشک درگیاه، شاخص برداشت می باشد. عملکرد یک گیاه را می توان از طریق افزایش کل مادۀ خشک تولید شده در مزرعه یا افزایش سهم عملکرد اقتصادی (ضریب برداشت) و یا هر دو بالا برد (ایکبال و همکاران، ۲۰۰۵). شاخص برداشت، نشان دهنده توزیع نسبی محصولات فتوسنتزی بین مخازن اقتصادی و سایر مخازن موجود در گیاه میباشد. بهبود تسهیم ماده خشک، به ساختارهای زایشی و دانه (بهبود شاخص برداشت)، از جمله صفاتی است که می تواند باعث بهبود عملکرد دانه شوند (ریچاردز و همکاران، ۲۰۰۲). با توجه به فرمول ۲-۲ هر چه عملکرد بیولوژیک نسبت به عملکرد ماده خشک بیشتر باشد شاخص برداشت ماده خشک کاهش پیدا می کند. در مورد تیمار نیتروکسین که بیشترین شاخص برداشت ماده خشک برگ را داشت بایستی اظهار داشت که باکتری های ازتوباکتر و آزوسپریلیوم موجود در این کود زیستی نه تنها نیتروژن مورد نیاز برای رشد گیاه را تأمین کردند بلکه از طریق تولید بسیاری از اسیدهای آمینه و همچنین هورمون های تحریک کننده رشد باعث افزایش رشد گیاه گردیدند. با توجه به اینکه یکی از عوامل مؤثر در تولید برگ های جدید و گسترش سطوح برگی وجود نیتروژن کافی است، بنابراین می توان انتظار داشت که برگ ها نسبت به سایر اندام های رویشی واکنش بهتری به افزایش جذب نیتروژن نشان داده و یا به عبارت بهتر بخش بیشتری از نیتروژن جذب شده توسط گیاه به گسترش برگ ها اختصاص پیدا کرد. بنابراین افزایش بیشتر صورت کسر معادله فوق نسبت به مخرج آن باعث افزایش شاخص برداشت ماده خشک برگ گردیده است. در شاخص برداشت بالا گیاه ماده خشک اضافی تولید نمی کند بلکه قسمت زیادی از ماده خشک را به عملکرد اقتصادی اختصاص می دهد.
نمودار۳-۱۹- مقایسه میانگین تیمارهای مختلف نیتروژن روی شاخص برداشت گیاه لوبیا چیتی
نمودار۳-۲۰- مقایسه میانگین تیمارهای مختلف محلولپاشی عناصر کم مصرف روی شاخص برداشت گیاه لوبیا چیتی
جدول ۳-۲- تجزیه واریانس برخی صفات لوبیا چیتی

مراحل شخصیسازی وب
در سیستم شخصی‌سازی وب، انواع مختلفی از کارها می‌تواند اجرا شود. این تابع‌ها یا کارها تعدادی از نیازها را در سیستم شخصی سازی وب برآورده می‌کند که هدفش توسعه سیستم قدرتمند و انعطاف‌پذیر است ( شکل ۲-۱). در ادامه لیستی از نیازهای کلی برای شخصی سازی وب ارائه می‌شود.

شکل ۳- ۱: فرایند شخصی سازی وب
جمع‌ آوری داده
اولین مرحله در پروسه شخصی‌سازی وب، جمع‌ آوری داده‌های مرتبط از طریق وب است که برای آماده کردن اطلاعات مفید از رفتار کاربران تحلیل می‌شود. دو منبع اصلی از داده برای کندوکاو وب وجود دارد: داده‌های روی وب سرور و داده‌های طرف کاربر. در وب سرور، داده‌ها جمع‌ آوری می‌شوند و در فایل‌های لاگ ذخیره می‌شوند. این داده‌ها شامل انواع مختلفی از لاگ‌های تولید شده با بهره گرفتن از وب سرور است. این لاگ‌ها، صفحات وب ملاقات شده بوسیله کاربران را ثبت می‌کند. اکثر وب سرور‌ها به‌عنوان یک گزینه پیش‌فرض از فرمت فایل لاگ نگهداری می‌شود که شامل اطلاعاتی درباره آدرس IP مشتری که درخواست داده، نام میزبان، نام کاربری، زمان درخواست کاربر، اسم فایلی که درخواست کرده و اندازه فایل است.
ابزارهای وب کاوی از فایل‌های لاگ وب سرور به‌عنوان منبع اصلی داده برای کشف الگوهای مفید استفاده می‌کند. اما فایل‌های لاگ نمی‌تواند همیشه منبع قابل اعتماد از اطلاعات، درباره یک سایت باشد. داده‌های خوب و مفید یک مسئله جدی و مهم در شخصی‌سازی وب است که برای شناسایی کاربران به منظور کشف نیازها و علاقه‌مندی‌های آنها مورد استفاده قرار می‌گیرد.
داده طرف کاربر از هاست یا میزبان که در وب سایت قابل دسترس است، جمع‌ آوری می‌شود. یکی از روش‌های رایج برای بدست آوردن داده‌های طرف کاربر، فرستادن یک مأمور یا عامل اطلاعاتی از راه دور است، که با جاوا یا جاوا اسکریپت پیاده‌سازی می‌شود. این عامل اطلاعاتی در صفحات وب جاسازی می‌شود. جاوا برای جمع‌ آوری اطلاعات به طور مستقیم از سمت کاربر مورد استفاده می‌شود، برای مثال زمان که کاربر به صفحه وب دسترسی پیدا می‌کند یا صفحه وب را ترک می‌کند، لیستی از سایت‌های ملاقات شده قبل و بعد از سایت جاری و تاریخچه گشت و گذار کاربران جمع‌ آوری و ذخیره می‌شوند. داده‌های طرف کاربر قابل اعتمادتر از داده‌های طرف سرور هستند.
پردازش داده
پیش‌پردازش داده‌ها یک پروسه پیچیده در داده‌کاوی است. پیش‌پردازش داده‌ها شامل از بین بردن و کاهش داده‌های نامرتبط، حذف نویز ، تبدیل و رمزگذاری داده‌ها و رفع هر گونه ناسازگاری است. تبدیل داده و رمزگذاری داده‌ها، مهمترین عامل در داده‌کاوی موفق است. در شخصی‌سازی وب، این مرحله شامل، فیلتر کردن داده، شناسایی کاربران و جلسات کاربر است که مراحلی مهم در کشف الگو است.
کشف الگو
در این پردازش، دانش با بهره گرفتن از یادگیری ماشین و روش‌های آماری مانند خوشه‌بندی، دسته‌بندی و کشف الگوهای ترتیبی کشف می‌شود. برخلاف ابزارهای پیش‌پردازش داده، روش‌های کشف الگو مستقل از دامنه هستند که می‌توانند برای تعداد زیادی از دامنه‌های مختلف اجرا شوند بدون این که به محتویات صفحات وب دسترسی وجود داشته باشد.
تحلیل دانش
در مرحله آخر، دانش استخراج شده ارزیابی شده و برای کاربر نهایی در شکلی که گزارش یا کلمات کلیدی پیشنهاد شده یا لینک‌ها ارائه می‌شود. برای شخصی‌سازی وب، دانش استخراج شده در یک مدل شخصی‌سازی به منظور آسان کردن عملکرد شخصی‌سازی ترکیب می‌شوند.
تکنیکهای مدلسازی کاربر در شخصی‌سازی وب
در این بخش تکنیکهای مورد استفاده در کارهای انجام گرفته در زمینه مدلسازی کاربر در حوزهی شخصیسازی وب با بهره گرفتن از محتوای صفحات مورد بررسی قرار می‌گیرند. مهمترین آنها عبارتند از تکنیک tf-idf برای تعیین وزن کلمات کلیدی، تکنیک تحلیل معنایی پنهان برای کاهش ابعاد بردار عبارات و یافتن ارتباطات نهفته بین آنها و تکنیکهای محاسبهی ارتباط معنایی بین دو کلمه در ساختارهای سلسله مراتبی. در ادامه در مورد هریک توضیح داده خواهد شد.
تکنیک tf-idf
فرض کنید D مجموعه مستندات وب باشد. به ازای تمام مستندات مانند j در D ابتدا تمامی عبارات آنها استخراج میشوند و سپس وزن هر عبارت i در سند j به‌صورت زیر محاسبه میشود:
(۳-۱)
که در آن  برابر است با تعداد دفعات وقوع i در سند j و
(۳-۲)
که در آن |D| برابر است با تعداد اعضای مجموعهی D و  برابر است با تعداد مستنداتی که شامل عبارت i میباشند.
تکنیک متا مدل و ابزار OLAP
فایل‌های لاگ وب یک سایت از میلیون ها ورودی که شامل اطلاعات زیادی درباره فعل و انفعالات کاربر در آن سایت است، تشکیل شده است. این فایل‌ها برای تحلیل داده‌های مورد کاربرد وب به منظور پشتیبانی از چندین کار برای مثال: بهبود گشت و گذار، مدیریت ترافیک وب، تجارت الکترونیک، مفید است.
داده ها معمولاً در فایل های لاگ وب با بهره گرفتن از فرمت‌های مختلف براساس متن، مانند فرمت لاگ رایج NCSA یا فرمت فایل لاگ W3C ذخیره می‌شود. به‌علاوه، هر فرمت می‌تواند برای اهداف خاص وابسته به داده‌ها تغییر کند. به منظور بهبود تحلیل مورد استفاده وب، چندین روش از فرمت طراحی داده‌ها حمایت می‌کنند. دادهای ذخیره شده در فایل‌های لاگ وب مرتبط با استفاده وب سایت است. تحلیل این داده‌ها به منظور بهبود گشت و گذار کاربر است. اما معمولاً داده های لاگ وب در یک فایل یکنواخت در فرمت‌های مختلف ذخیره می‌شوند که مانع تحلیل‌شان می‌شود، بنابراین الزامی است تا از ابزارهای مخصوص تحلیل لاگ وب استفاده شود. پائول و همکارانش روش‌هایی برای ساخت داده‌های لاگ وب برای تحلیل بهتر ارائه کردند. برای این هدف، آنها یک روش متا مدل برای داده لاگ وب به منظور یکی کردن ویژگی‌ها از هر فرمت ارائه کردند. این متا مدل طرحی از مدل‌های لاگ وب، صرف‌نظر از فرمت فایل‌های لاگ وب را پشتیبانی می‌کند. مجموعه‌ای از راهنما برای تعریف شمای چند بعدی از یک انبار داده از مدل لاگ وب با بهره گرفتن از ابزارهای تحلیل پیشرفته مانند OLAP یا ابزارهای داده‌کاوی، به منظور بهبود تحلیل وب با بهره گرفتن از لاگ وب پیشنهاد می‌شود (Dumais, et. al., 1998).
تکنیک براساس محتوای وب
روش‌های داده‌کاوی ابزاری برای کمک به مدیریت وب در بهبود کار است. اما برخی از ابزارها نتایج مفیدی برای بهبود وب سایت تولید نمی‌کند. بحث دیگری که می‌تواند در تکنیک‌های وب‌کاوی مشاهده شود، این است که ارتباط معنایی بین مستندات وب که برای تحلیل استفاده می شود، در نظر گرفته نمی‌شود. یک روش برای حل این مسئله، استفاده از هستی‌شناسی برای تحلیل معنایی است. اما هزینه توسعه دامنهی هستی‌شناسی، برای یک وب سایت با اندازه کوچک، به سختی تصدیق میشود.
استاندارد کندوکاو کاربرد وب، اطلاعات معنایی از مستندات وب که ممکن است موجب اشتباهاتی شود را پردازش می‌کند. برخی سیستم‌ها برای مهیا ساختن نتایج خوب در رفتار گشت وگذار وب، توسعه یافته است. روش‌های جدیدی از کندوکاو وجود دارد که شامل ارتباط معنایی از محتویات وب است. وقتی با وب سایت‌های کوچک کار می‌شود، معمولاً کاربران احساسی خوبی دارند از این که چیزهایی که می‌خواهند را بدست می‌آوردند و می‌تواند پیش‌بینی شود. اما اکثر ابزارها بر کشف اتوماتیک از دانش بدون دانش‌های قبلی از وب سایت یا پردازش کندوکاو، تمرکز دارند. این ابزارها تعداد زیادی الگو که می‌بایست با تحلیل در بهبود وب سایت ترجمه و تفسیر شوند، تولید می‌کنند. در برخی موارد، تحلیل و فهمیدن الگوها خیلی پیچیده است.
امروزه روش‌های کندوکاو کاربرد وب اجازه می‌دهد تا پردازش کندوکاو را براساس لیستی از کلمه و جلسه‌های کاربر انجام دهد. استخراج تغییرات مفید از محتویات سایت برای بدست آوردن آن، سخت است. بنابراین به روشی برای بهبود پردازش کندوکاو کاربرد وب نیاز داریم تا اجازه دهد نتایج، نزدیک به اولویت‌های واقعی کاربر باشد. پردازش کندوکاو کاربرد وب معنایی توسعه یافته بود و از روشی براساس محتوای برای اضافه کردن محتوا به پردازش کندوکاو استفاده کردند. راه‌حل پیشنهاد شده ژوان و همکارانش برای یک وب سایت واقعی اجرا می‌شود تا ساختار و محتویات را بهبود دهد. این روش با چهار روش مختلف کندوکاو کاربرد وب مقایسه می‌شود. بعد از آن کیفیت بهبود با ۱۰۰ موضوع مروری ارزیابی می‌شود و کارایی این روش را به اثبات می‌رساند (Rada, et. al., 1989).
تکنیک براساس فراهم کردن داده‌های مؤثر (ODP)
در این روش پروفایل کاربران با بهره گرفتن از مجموعه‌ای از سلسله مراتب ODP مشخص می‌شود. پروفایل‌های کاربر به دسته‌هایی از مسیرها که به طور معمول برای شخصی‌ساری وب استفاده می‌شود، متصل می‌شود. شخصی‌سازی مسیرهای وب اساساً با بهره گرفتن از سرویس‌هایی مانند یاهو ارائه می‌شوند که انتخاب مورد علاقه کاربر را پشتیبانی می‌کند. یک روش ابتدایی برای اتوماتیک کردن این روش، سیستم مونتاژ است که برای ایجاد پورتال‌های شخصی سازی از لینک‌هایی برای صفحات وب که یک کاربر ملاقات می‌کند، استفاده می‌شود. سپس این لینک‌ها به یک دسته بندی مطابق با مسیر ODP سازماندهی می‌شوند. در (Eirinaki, et. al., 2003; Eirinaki et. al., 2005) از روش دسته‌بندی ODP برای خوشه‌بندی استفاده می‌شود، سپس این خوشه‌ها برای پیشنهاد مسیرهای کوتاه وب مورد بهره‌برداری قرار می‌گیرند.
شخصیسازی وب با بهره گرفتن از روش های ترکیبی
سیستمهای شخصیسازی وب براساس وبکاوی سعی میکند تا الگوهای رفتاری کاربر را از لاگهای دسترسی وب و سایت متا دیتا، استخراج کند. صفحات پیشنهاد شده برای کاربر آنلاین، به وسیله تطبیق رفتار مرورگر کاربر با الگوهای رفتاری کاربر قبلی انجام میشود. روش های پیشنهاد شده در کارهای قبلی، هنوز نمیتواند کاربر را در وب‌سایت‌های بزرگ و دینامیک خشنود نگه دارد. در (Bergmann, & Stahl, 1998) روشی برای شخصیسازی براساس وب ارائه شده است که داده های وب را با محتوای وب ترکیب میکند. نتایج آزمایشات این تحقیق نشان میدهد که روش آنها میتواند دقت را بهبود داده و پیشنهادهایی را برای کاربران ایجاد کند.
شخصیسازی وب براساس الگوریتم استقرایی و تکنولوژی tf-idf
اکسپینگ و همکارانش یک مدل شخصی‌سازی برای پیشنهاد منابع مورد علاقه کاربر براساس لاگ‌های قابل دسترسی وب کاربر ارائه کرده‌اند. این مدل براساس الگوریتم استقرایی و تکنولوژی tf-idf ساخته می‌شود که شامل سه قسمت است: شرح منابع، استخراج اولویت‌های کاربر و پیشنهاد شخصی‌سازی. ابتدا، مدل آنها فضای متنی منابع را تولید می‌کند که با بهره گرفتن از تحلیل اطلاعات منابع بدست آورده شده از لاگ‌های دسترسی وب کاربر بدست می‌آید. سپس مجموعهی مورد علاقه یا مورد نظر، برای الگوریتم‌های اولویت استفاده می‌شود. سرانجام پیشنهادها فیلتر می‌شود و منابع برای کاربران براساس مدل پیشنهادی ذخیره می‌شوند (Gabrilovich, & Markovitch, 2007).
شخصیسازی وب با بهره گرفتن از کندوکاو الگوی ترتیبی و درخت الگو
معمولاً برای دسترسی به رفتار وب مدل کاربر، لازم است تا سرویس‌های آنلاین شخصی‌سازی هوشمند مانند پیشنهادهای وب، تهیه شود. یکی از روش‌های امید‌بخش، کندوکاو کاربرد وب‌کاوی است که لاگ‌های وب را برای مدل‌های کاربر و پیشنهادات، کندوکاو می‌کند. برعکس سیستم‌های پیشنهاد کننده که اکثراً براساس خوشه‌بندی و قانون‌های انجمنی است، مینیو و همکارش یک سیستم شخصی سازی وب را پیشنهاد کرده‌اند که از کندوکاو الگوی دسترسی ترتیبی استفاده می‌کند. در سیستم پیشنهادی آنها یک الگوریتم کندوکاو الگوی ترتیبی موثر، برای شناسایی الگوهای دسترسی ترتیبی وب استفاده می‌شود. الگوهای دسترسی در یک ساختار درختی فشرده ذخیره می‌شود که درخت الگو نام دارد و سپس برای تطبیق و ایجاد لینک های وب برای پیشنهاد، استفاده می‌شود (Minio, & Tasso, 1996).
خوشه‌بندی برای شخصی‌سازی وب
شخصی‌سازی صفحه وب شامل خوشه‌بندی صفحات مختلف وبی است که الگوی مشابهی دارند. شخصی‌سازی وب از تکنیک کاربرد وبکاوی برای سفارشی کردن صفحات وب برای یک کاربر خاص استفاده میکند. این مسئله شامل استخراج جلسات کاربر از فایلهای ورود به سیستم میشود. یک جلسه کاربر، دنباله صفحات وبی که توسط کاربر در یک دوره زمانی خاص مورد دسترسی قرار گرفته، میباشد. در حال حاضر، برای شخصی سازی وب چندین متد خوشهبندی در دسترس هستند.
الگوریتمهای خوشهبندی متعددی براساس تکنیکهای مختلف وجود دارد. بیشتر این الگوریتم‌ها، اشکالات متعددی دارند. در ادامه به معرفی این الگوریتم‌ها پرداخته خواهد شد.
خوشهبندی فازی
خوشهبندی فازی را می‌توان بخشی از تحلیل داده فازی دانست که دارای دو بخش است: یکی تحلیل داده های فازی و دیگری تحلیل داده های قطعی با بهره گرفتن از تکنیکهای فازی. ایده بنیادین در خوشهبندی فازی به این ترتیب است که فرض شود هر خوشه مجموعهای از عناصر است. سپس با تغییر در تعریف عضویت عناصر در این مجموعه از حالتی که یک عنصر فقط بتواند عضو یک خوشه باشد، به حالتی که هر عنصر میتواند با درجه عضویتهای مختلف داخل چندین خوشه قرار بگیرد، دستهبندیهایی را انجام میدهد (Suryavanshi, et. al., 2006).
الگوریتم پایه‌ای خوشه‌بندی فازی
الگوریتم‌های پایه‌ای در زمینه خوشه‌بندی فازی محدود به Fuzzy C-Means و Possibilistic C-Means است که از Hard C-Means که در ادبیات موضوع با عنوان الگوریتم K-Menas معرفی شده است، استخراج شده‌اند. هر دو این الگوریتم‌های ارائه شده در این بخش مبتنی بر تابع هدف هستند که خوب بودن خوشه‌بندی را می‌سنجند (Castellano, & et. al., 2007).
الگوریتم فازی کا-مینز^[۴]
این الگوریتم ابرهای کروی از نقاط را در یک فضای p بعدی شناسایی میکند. این خوشهها به طور مفروض تقریباً هم اندازه هستند. هر خوشه با مرکزش نمایش داده میشود. این نحوه نمایش خوشهها، مدل یا نمونه نیز نامیده میشود. زیرا اغلب به عنوان نماینده همه داده های تخصیص داده شده به خوشه، انگاشته میشود. برای فاصله، فاصله اقلیدسی بین یک نقطه و یک نمونه مورد استفاده قرار میگیرد. در انتخاب مرکز خوشه، مقدار میانگین مورد استفاده قرار میگیرد. برای محاسبه مرکز خوشه مجموع درجات عضویت هر عنصر به توان M در خودش به حاصلضرب توان M درجه عضویت‌ها تقسیم میشود. M یک عدد حقیقی بزرگتر است که در اکثر موارد مقدار دو برای این پارامتر در نظر میگیرند. در این پایان‌نامه برای M مقدار دو در نظر گرفته شده است. از مزایای آن، کاهش زمان محاسباتی است و با تکرار کم میتوان به حلی تقریباً نهایی رسید (Singh, et. al., 2011).
خوشهبندی صفحات وب با بهره گرفتن از خوشهبندی فازی k-means
برای درک بهترخوشهبندی فازی و الگوریتمهای مختلف آن لازم است تا ابتدا با مفهوم مجموعه های فازی و تفاوت آنها با مجموعه های کلاسیک بیان شود. در مجموعه های کلاسیک یک عضو از مجموعه مرجع یا عضوی از مجموعه A است یا عضو مجموعه A نیست. مثلاً مجموعه مرجع اعداد حقیقی را در نظر بگیرید. عدد ۲.۵ عضو مجموعه اعداد صحیح نمیباشد حال آن که عدد ۲ عضو این مجموعه است. به زبان دیگر تعلق^[۵] عدد ۲.۵ به مجموعه اعداد صحیح صفر است و تعلق عدد ۲ به این مجموعه یک است. در واقع میتوان برای هر مجموعه یکh تابع تعلق تعریف کرد که مقدار این تابع تعلق برای اعضای مجموعه یک میباشد و برای بقیه صفر. در مجموعه های کلاسیک مقدار این تابع تعلق یا صفر است یا یک. حال مجموعه انسانهای جوان و پیر را در نظر بگیرید. سؤالی که در اینجا مطرح میشود این است که آیا فردی با سن ۲۵ جزء این مجموعه است یا خیر؟ سن ۳۰ چطور ۳۵ همانطور که حدس زدید نمیتوان به طور قطع و یقین مرزی برای انسانهای جوان و پیر در نظر گرفت. دلیل آن هم این است که اگر فرضاً ۳۵ جوان محسوب شود ۳۶ نیز میتواند جوان باشد و همینطور ۳۷ و ۳۸ و غیره . در واقع در اینجا با مفهوم عدم قطعیت^[۶] مواجه هستیم. ما خودمان نیز از عدم قطعیت در زندگی روزمره بارها استفاده کردهایم مثلاً هوای سرد، آب داغ و غیره. در واقع تمامی مثالهای بالا مثالهایی از مجموعه های فازی میباشند. تفاوت اصلی مجموعه های فازی و مجموعه های کلاسیک در این است که تابع تعلق مجموعه های فازی دو مقداری نیست (۰ یا ۱) بلکه میتواند هر مقداری بین ۰ تا ۱ را اختیار کند. حال مجموعه انسانهای جوان و پیر را در نظر بگیرید اگر ۲۵ سال را سن جوانی در نظر بگیریم میتوانیم به ۲۵ تعلق ۱ بدهیم و مثلاً به ۳۰ تعلق ۰.۸ و به ۳۵ تعلق ۰.۷۵ و به ۹۰ تعلق ۰.۱ را بدهیم. اگر اعضای یک مجموعه فازی تنها دارای تابع تعلق ۰ و ۱ باشند این مجموعه فازی یک مجموعه کلاسیک خواهد بود. نکته جالب توجه این است که مثلا سن ۵۰ می تواند با تعلق ۰.۵ عضو مجموعه جوان باشد و با تعلق ۰.۵ عضو مجموعه پیر یعنی یک عضو مجموعه مرجع میتواند با درجه های تعلق مختلف عضو مجموعه های فازی تعریف شده روی مجموعه مرجع باشد.
در خوشهبندی کلاسیک هر نمونه ورودی متعلق به یک و فقط یک خوشه میباشد و نمیتواند عضو دو خوشه و یا بیشتر باشد. حال حالتی را در نظر بگیرید که میزان تشابه یک نمونه با دو خوشه و یا بیشتر یکسان باشد در خوشه بندی کلاسیک باید تصمیم گیری شود که این نمونه متعلق به کدام خوشه است. تفاوت اصلی خوشهبندی کلاسیک و خوشهبندی فازی در این است که یک نمونه میتواند متعلق به بیش از یک خوشه باشد. برای روشن شدن مطلب شکل ۳-۲ را در نظر بگیرید:
شکل ۳-۲: مجموعه داده پروانه‌ای.
منبع: (Castellano, & et. al., 2007)
اگر نمونه های ورودی مطابق شکل فوق باشند مشخص است که میتوان داده ها را به دو خوشه تقسیم کرد اما مشکلی که پیش میآید این است که داده مشخص شده در وسط میتواند عضو هر دو خوشه باشد. بنابراین باید تصمیم گرفت که داده مورد نظر متعلق به کدام خوشه است، خوشه سمت راست یا خوشه سمت چپ. اما اگر از خوشهبندی فازی استفاده شود، داده مورد نظر با تعلق ۰.۵ عضو خوشه سمت راست و با تعلق مشابه عضو خوشه سمت چپ است. تفاوت دیگر در این است که مثلاً نمونه های ورودی در سمت راست شکل ۳-۳ میتوانند با یک درجه تعلق خیلی کم عضو خوشه سمت چپ نیز باشند که همین موضوع برای نمونه های سمت چپ نیز صادق است.
به عنوان یک مثال دیگر شکل ۳-۳ را در نظر بگیرید. در این شکل نمونههایی که با علامت بعلاوه مشخص شدهاند به بیش از یک خوشه تعلق دارند.
شکل ۳-۳: خوشه بندی فازی داده.
منبع: (Singth, & et. al., 2011)
الگوریتم ژنتیک
الگوریتمهای ژنتیکی براساس تئوری تکاملی داروین میباشند و جواب مسالهای که از طریق الگوریتم ژنتیک حل میشود مرتباً بهبود مییابد. الگوریتم ژنتیک با یک مجموعه از جوابها که از طریق کرموزوم‌ها نشان داده میشوند، شروع میشود. این مجموعه جوابها جمعیت اولیه نام دارند. در این الگوریتم جوابهای حاصل از یک جمعیت برای تولید جمعیت بعدی استفاده میشوند. در این فرایند امید است که جمعیت جدید نسبت به جمعیت قبلی بهتر باشد. انتخاب بعضی از جوابها از میان کل جوابها والدین به منظور ایجاد جوابهای جدید یا همان فرزندان Offspring براساس میزان مطلوبیت آنها می‌باشد. طبیعی است که جوابهای مناسبتر شانس بیشتری برای تولید مجدد داشته باشند. این فرایند تا برقراری شرطی که از پیش تعیین شده است، ادامه مییابد (Abraham, & Ramos, 2003).
مراحل اصلی الگوریتم ژنتیک در شکل ۳-۴، نمایش داده شده است.

تیپ­های آلودگی اغلب با علائم زیر تصحیح می­شوند.
–= اندازه جوش­ها پایین تر از تیپ آلودگی.
++= بعضی از جوش­ها کوچکتر از حد معمول تیپ آلودگی هستند.
+= بعضی از جوش­ها بزرگتر از تیپ آلودگی هستند.
C = کلروز بیشتر از حد معمول تیپ آلودگی
N = نکروز بیشتر از حد معمول تیپ آلودگی
اقتباس از (Roelfs et al., 1992)
شکل 3-2) تیپ­های آلودگی Puccinia triticinia بر روی لاین­های بک کراس رقم تاچر با یک ژن مقاوت به زنگ برگ. تیپ­های آلودگی 0 تا 2 به عنوان مقاوم و تیپ­های آلودگی 3 تا 4 به عنوان حساس در نظر گرفته شده ­اند (Roelfs et al., 1992).
3-4: آزمایشات میکروسکوپی
72 ساعت (سه روز) پس از مایه زنی گیاهچه­ها و قرار دادن آن­ها در شرایط مطلوب برای جوانه زنی اسپورها، از هر کدام از ارقام مایه زنی شده سه برگ را به عنوان نمونه برداشته و از هر کدام قطعاتی به طول پنج سانتیمتر جدا کرده و آن­ها را درون پتری دیش حاوی محلول رنگ بری (2 قسمت اتانول 95% و 1 قسمت اسید استیک) قرار داده به صورتی که محلول تمام سطح برگ را بپوشاند، پس از سه روز قطعات برگ را از محلول در آورده و به آرامی شستشو داده وباید مراقب بود که کنیدیوم­ها از بین نروند سپس برگ­ها را درون محلول حاوی 1 قسمت اتانول 95% و 2 قسمت لاکتوفنل (20 گرم فنل، 20سی سی آب، 20 سی سی اسید لاکتیک و 40 سی سی گلیسرول) قرار داده و در طول انتقال باید مراقبت‌های لازم را انجام دهیم تا کنیدی­ها از بین نروند، پس از دو روز که قطعات برگ تقریبا شفاف شدند آن­ها را در محلول رنگ آمیزی (تریپان بلو 1% و لاکتوفنل) قرار داده و پس از دو روز قطعات رنگ آمیزی شده را بیرون آورده و بر روی لام­های شیشه ­ای قرار داده و با ریختن 2 قطره گلیسرول 50% بر روی آنها، آنها را فیکس کرده و سپس بر روی آنها لامل­های 50×22 میلی متری قرار داده و برای جلوگیری از تبخیر گلیسرول و نگهداری بیشتر اسلایدها دور آن­ها را لاک گرفته و در یخچال چهار درجه سانتی‌گراد نگهداری شدند. سپس اسلایدهای آماده شده را در زیر میکروسکوپ با بزرگنمایی 40X مشاهده نموده و تعداد اسپورهای جوانه زده و تعداد اسپورها در هرکدام از مراحل که در زیر طبقه بندی شده ­اند شمارش شدند.

جدول3-3 ساختمان­های تولید شده به وسیله قارچ پس از جوانه زنی بر اساس مشاهدات اولیه توسعه قارچی:

جوانه زده با لوله­های جوانه تنها
Germinated with germ tube only

تشکیل لوپ اپرسوریوم
Formation of appressorial lobes

تشکیل شاخه­ های اپرسوریوم
Formation of appressorial branch

طویل شدن هیف­های ثانویه
Formation of elongating secondary hyphe

تشکیل پود میسلیوم
Formation of mycelia wet

(Ahmadi., 2001)
شکل 3-3: ساختمانهای تولید شده به وسیله قارچ بر روی گندم A) جوانه نزده B) جوانه زده با جوانه انتهایی D) تشکیل لوپ اپرسوریوم D) تشکیل شاخه های اپرسوریوم E) طویل شدن هیف های ثانویه
5-3 آزمایشات مزرعه­ای
ارقام گندم در مزرعه، در دو آزمایش مجزا (بدون استرس و تحت استرس بیماری زنگ) با فاصله 50 متر از هم به منظور جلوگیری از آلودگی گیاهان موجود در آزمایش بدون استرس، در قالب طرح بلوک­های کامل تصادفی با دو تکرار و فاصله بوته­ها روی خطوط 15 سانتی­متر و فاصله خطوط از هم 25 سانتی­متر کشت شدند که هر ردیف به عنوان یک کرت در نظر گرفته شد.
3-5-1 آزمایش بدون استرس
ابتدا بذور درون گلدان­های کوچک کشت شده و در گلخانه نگهداری شدند و پس از اینکه دارای چند برگ شدند به زمین آماده شده (ابتدا زمین شخم و سپس دیسک و فارو زده شد) منتقل شدند و عملیات داشت شامل آبیاری، مبارزه با علف­های هرز ، مبارزه با آفات و … صورت گرفت.
3-5-2 آزمایش تحت استرس بیماری
در این آزمایش نیز مثل قبلی بذور درون گلدان کشت شدند و زمانیکه به ابتدای مرحله دو برگی رسیدند با اسپورهای زنگ قهوه­ای مایه زنی شدند و پس از تعیین تیپ آلودگی و مقاوم سازی یا آداپته کردن گیاهچه­ها به زمین منتقل شدند.
3-5-3 صفات اندازه گیری شده