فصل اول: کلیات پژوهش 2

مقدمه: 3

1-1-بیان مسئله. 4

1-2-اهمیت و ضرورت انجام پژوهش… 6

فصل اول: کلیات پژوهش 2

مقدمه: 3

1-1-بیان مسئله. 4

1-2-اهمیت و ضرورت انجام پژوهش… 6

1-3-فرضیه های پژوهش… 7

1-4-مدل مفهومی پژوهش… 8

1-5-اهداف پژوهش… 9

1-6- روش پژوهش : 9

1-7-جامعه و نمونه آماری.. 10

1-8-شیوه گردآوری داده‌ها: 10

1-9-ابزار گردآوری داده‌ها 10

1-10-متغیرهای پژوهش… 10

فصل دوم: ادبیات نظری و پیشینه پژوهش… 12

مقدمه. 13

2-1-هوش سازمانی.. 14

2-1-1-تاریخچه. 14

2-1-2-تعریف هوش سازمانی.. 16

2-1-3-اهمیت هوش سازمانی.. 19

2-1-4-ابعاد هوش سازمانی.. 20

2-1-5-هوش سازمانی از دیدگاه های مختلف… 24

2-2-رفتار شهروندی سازمانی.. 27

2-2-1-تعریف رفتار شهروندی سازمانی.. 28

2-2-2-ابعاد رفتار شهروندی.. 29

2-2-3-مطالعات رفتارهای شهروندی سازمانی.. 35

2-2-4-عوامل تأثیر گذار بر رفتار شهروندی.. 36

2-2-5-تبعات و پیامدهای رفتار شهروندی سازمانی.. 39

2-2-6-انواع رفتار شهروندی در سازمان. 40

2-3-پیشینه پژوهش… 42

2-3-1-مروری بر شرکت ملی نفت ایران. 42

2-3-1-1-صنعت نفت جمهوری اسلامی ایران در یک نگاه 42

2-3-1-2-نفت در مسیر توسعه. 44

2-3-1-3-اهداف کلان صنعت نفت و گاز ایران در برنامه پنجم توسعه. 44

2-3-1-4-چشم انداز و ماموریت شرکت ملی نفت… 45

2-3-1-5-خط ‌مشی‌های اساسـی در مدیریت منابع انسانی.. 46

2-3-1-6-خط‌ مشی‌های اساسـی در ساختار سازمانی.. 46

2-3-2- پژوهشهای خارجی.. 47

2-3-3- پژوهشهای داخلی.. 50

2-4-جمع بندی پیشینه و ارائه مدل مفهومی پژوهش… 57

فصل سوم: روش شناسی پژوهش… 60

مقدمه. 61

3-1-روش تحقیق.. 61

3-2-مدل اجرایی تحقیق.. 62

3-3-جامعه آماری.. 63

3-4-حجم نمونه و روش نمونه گیری.. 64

3-5-ابزار گرد آوری اطلاعات… 65

3-6-روایی و پایایی.. 68

3-7-روش تجزیه و تحلیل داده ها 69

فصل چهارم: تجزیه و تحلیل داده های پژوهش… 70

4-1-مقدمه: 71

4-2-مشخصات کلی پاسخگویان. 72

4-3-تحلیل روایی سازه 76

4-4-بررسی پایایی پرسشنامه. 90

4-5- توصیف شاخص های اصلی پژوهش… 91

4-6-بررسی فرضیه های پژوهش… 97

نتیجه گیری و پیشنهادات… 103

خلاصه پژوهش… 104

یافته های پژوهش  و نتیجه گیری.. 105

پیشنهادات… 109

پیشنهادات حاصل پژوهش… 109

پیشنهادات برای محققین بعدی.. 110

محدودیتهای پژوهش… 111

ضمایم. 112

پرسشنامه. 113

خروجی های SPSS. 117

منابع و مآخذ: 132

چکیده:

در ﺣﺎل ﺣﺎﺿﺮ ﻣﻮﻓﻘﻴﺖ ﺳﺎزﻣﺎنﻫﺎ ﺑﻪﻃﻮر ﻣﺴﺘﻘﻴﻢ ﺑﻪ اﺳﺘﻔﺎده ﻣﺆﺛﺮ از ﻣﻨﺎﺑﻊ اﻧﺴﺎﻧﻲ ﺑﺴﺘﮕﻲ دارد. در نگرش های معاصر به سازمانها، اﻧﺴﺎن ﻧﻘﺶ ﻣﺤﻮری در ﺗﺤﻮل ﺳﺎزﻣﺎن دارد و ﺗﺤﻮﻻت ﻋﻈﻴﻢ ﺳﺎزﻣﺎﻧﻲ از ﺗﻮاﻧﻤﻨﺪیﻫﺎی ﻧﺎﻣﺤﺪود ﻓﻜﺮی اﻳﻦ ﻋﺎﻣﻞ ﺳﺮﭼﺸﻤﻪ ﻣﻲﮔﻴﺮد. از آﻧﺠﺎ ﻛـﻪ ﻛﺎرﻛﻨـﺎن ﻣﻬﻢ ﺗﺮﻳﻦ داراﻳﻲ ﺳﺎزﻣﺎن ﺑﻪ ﺷﻤﺎر ﻣﻲروﻧﺪ، ﺑﺮرﺳﻲ ﺟﻨﺒﻪﻫﺎی ﭘﻴﭽﻴﺪه رﻓﺘﺎری آﻧـﺎن ﺳـﻮدﻣﻨﺪ اﺳـﺖ. در این تحقیق به بررسی رابطه بین رفتار شهروندی سازمانی و هوش سازمانی پرداخته شده است .

به منظور سنجش متغیرهای تحقیق، داده­های مورد نیاز از طریق 2 پرسشنامه هوش سازمانی و پرسشنامه رفتار شهروندی سازمانی که هر کدام به صورت طیف لیکرت می باشد و بین 132 نفر از کارمندان و مدیران شرکت نفت قم با درنظرگرفتن روش نمونه­گیری تصادفی ساده توزیع شده است، جمع­آوری شده­اند. لذا تحقیق حاضر پژوهشی توصیفی از نوع همبستگی است. نتایج تحلیل آماری و بررسی یافته های تحقیق نشان داد که از بین 6 فرضیه مطرح شده، 4 فرضیه قابل تایید است و دو فرضیه رد می شود. بدین ترتیب که رفتار شهروندی سازمانی رابطه مثبت و معنی داری با هوش سازمانی دارد . همچنین سه بعد رفتار شهروندی سازمانی شامل نوع دوستی ، فضیلت شهروندی و احترام و تکریم نیز رابطه معنی داری با هوش سازمانی نشان دادند. در مقابل رابطه معنی داری بین دو بعد وظیفه شناسی و جوانمردی با هوش سازمانی مشاهده نشده است.

واژگان کلیدی: رفتار شهروندی سازمانی ، هوش سازمانی، کارمندان وزارت نفت .

 

مقدمه:

کارکنان خط مقدم خون جاری در رگ های تمامی سازمان های خدماتی هستند. خدمات بر خلاف محصولات به طور همزمان تولید و مصرف می شود. همین عامل سبب شده است که کارکنان سازمان های خدماتی نقش حیاتی در ارائه خدمات با کیفیت بالا داشته باشند. با وجود این که حجم قابل توجهی از تحقیقات به کیفیت خدمات درک شده از سوی مشتریان اختصاص دارد، در حین ارائه خدمات، توجه بسیار کمی به رفتارهای کارکنان سازمانهای خدماتی شده است. (آیاگی و همکاران، 2008 به نقل از دعائی و همکاران، 1388)

مطالعات نشان داده است که وجود رفتارهای مشارکتی مانند رفتار شهروندی سازمانی، به واسطه روان تر ساختن ارتباطات سازمانی، بهبود روش برنامه ریزی سازمانی، ارتقاء سطح همکاری بین افراد و ایجاد جو حمایتی در سازمان، به طور مستقیم بر پیامدهای سازمانی مانند کیفیت خدمات، رضایت شغلی ، تعهد سازمانی ، عملکرد مالی و غیره اثرگذار است. (پادساکف و همکاران، 2006)

ارتباط رفتار شهروندی سازمانی با مفهوم هوش سازمانی یکی از دغدغه های متفکران مدیریت بشمار می رود. ﻫﻮش ﺳﺎزﻣﺎﻧﻲ ﻣﻔﻬﻮﻣﻲ ﺟﺪﻳﺪ در ﻋﺮﺻﻪ ادﺑﻴﺎت ﺳﺎزﻣﺎن ﻣـﺪﻳﺮﻳﺖ و ﻗـﺮن 21 ﻣـﻲ ﺑﺎﺷـﺪ. ﻓﺮاﻳﻨﺪ ﻫﻮش ﺳﺎزﻣﺎﻧﻲ ﺑﻪ 5 ﺟﺰء ﺗﻘﺴﻴﻢ ﻣﻲ ﺷـﻮد: ﺷـﻨﺎﺧﺖ ﺳﺎزﻣﺎﻧﻲ، حافظه ﺳﺎزﻣﺎﻧﻲ، ﻳﺎدﮔﻴﺮی ﺳﺎزﻣﺎﻧﻲ، ارﺗﺒﺎط ﺳﺎزﻣﺎﻧﻲ و ﺗﻌﻘﻞ ﺳـﺎزﻣﺎﻧﻲ . اﻳـﻦ 5 ﻓﺮاﻳﻨﺪ ﻓﺮﻋﻲ، اﺑﺰار ﻗﺪرﺗﻤﻨﺪی ﺑـﺮای ﺗﺤﻠﻴـﻞ و ﭘﻴـﺸﺮﻓﺖ ﻓﺮاﻳﻨـﺪﻫﺎی اﺗﺨـﺎذ ﺗـﺼﻤﻴﻢ در ﺳﺎزﻣﺎن اﺳﺖ.

در این پژوهش تلاش خواهد شد که ابعاد مختلف دو مفهوم رفتار شهروندی سازمانی و هوش سازمانی تشریح شده و ارتباط آن دو در قالب مدلی مفهومی که برگرفته از مطالعات نظری و تجربی می باشد، مورد بررسی قرار گیرد.

 

1-1-بیان مسئله

در محیط رقابتی کسب و کار امروز، عمده نگرانی و تکاپوی سازمان ها در جهت بقا و توسعه و پیشرفت فراگیر آنها شکل می گیرد. در راستای این هدف خطیر، مدیران در پی شناسایی و بهره گیری بهینه از منابع و سرمایه هایی هستند که تحصیل آنها هزینه ها و زحمات فراوانی دارد. پس پیروز این میدان مدیرانی هستند که سرمایه های مذکور را به اثربخش ترین، کاراترین و بهره ورترین طُرق ممکن به کار گیرند. عمده منابع هرسازمانی متوجه منابع انسانی، مالی و فنی آن است که مسلماً سرمایه انسانی تعیین کننده سمت و سوی دیگر سرمایه هاست، زیرا نیروی انسانی است که با توانایی های خود و با برنامه ریزی، دیگر منابع را به خدمت گرفته است.

باتمان و ارگان[1] (1983) برای اولین بار از اصطلاح رفتار شهروندی سازمانی استفاده کردند و آن را به عنوان اقدامات بخشی از کارکنان برای بهبود بهره وری و همبستگی و انسجام در محیط کاری می‌دانند که ورای الزامات سازمانی است (هدسن[2]، 2006).

شهروند خوب سازمانی یک تفکر و ایده است و آن مشتمل بر رفتارهای متنوع کارکنان نظیر، پذیرش و به عهده گرفتن وظایف و مسئولیت های اضافی، پیروی از مقررات و رویه های سازمان، حفظ و توسعه نگرش مثبت، شکیبایی و تحمل نارضایتی و مشکلات در سرکار می‌باشد. بر پایه و اساس تئوری ها و نظریه های سازمانی مسلماً رفتار شهروندی سازمانی به رقابت و عملکرد سازمان کمک می کند، به علاوه رغبت و تمایل به رفتار شهروندی به علت رقابت های روز افزون جهانی، اهمیت نوآوری ، انعطاف پذیری، بهره وری و پاسخگویی به شرایط بیرونی پیوسته در حال افزایش است (یعقوبی و همکاران، 1389).

 نتایج تحقیقات اخیر نشان می‌دهد کارمندانی که فراتر از شغل و وظیفه خود عمل کرده و رفتار شهروندی سازمانی از خود بروز می‌دهند به گروه کاری و سازمانی تعلق دارند که هم بهره وری بالایی دارند و هم کاری با کیفیت عالی انجام می‌دهند تا کارگرانی که از رفتار شهروندی سازمانی در سطوح پایین برخوردارند (پودساکوف و مکنزی[3]، 1977).

همان گونه که دردنیای انسانی و درحیات پرتلاطم بشری، انسان هایی موفق خواهند بودکه دارای هوش سرشاری باشند تا با بهره گیری از آن بتوانند بر مسائل و مشکلات زندگی فائق آیند. قطعاً در دنیای سازمانی نیز، وضعیت به همین گونه است، به خصوص امروزه باتوجه به پیشرفت علوم و فنون و پیدایش نیازها و چالش های جدید، سازمانها نیز پیچیده تر و اداره آنها نیز مشکلتر می شود. این مفهوم زمانی اهمیت بیشتری خواهد یافت که بپذیریم در سازمان های امروزی علاوه بر منبع عظیم و هوشمند انسانی، ماشین آلات هوشمندی نیز در فرایند عملکرد سازمان ها نقش مؤثری ایفا می کنند. یکی از عواملی که در سازمان های پیچیده امروزی می تواند دو هوش فعال انسانی و ماشینی را با یکدیگر ترکیب کند، هوش سازمانی است (سیادت و همکاران، 1389).

 امروزه با اطمینان می توان ادعا کرد که استفاده از هوش سازمانی می تواند قدرت رقابتی یک سازمان را افزایش دهد و آنرا از دیگر سازمانها متمایز سازد. هوش سازمانی این امکان را به سازمان می دهد تا با به کارگیری اطلاعات موجود از مزایای رقابتی بهره برداری کند و امکان درک تقاضای مشتریان و چگونگی برقراری ارتباط با آنان را میسر میسازد. هم چنین، این امکان را به سازمان می دهد تا بتواند تغییرات مثبت یا منفی را نظارت کند. از دیگر فواید هوش سازمانی می توان موارد زیر را نام برد: (آلبرخت [4]، 2003)

1-3-فرضیه های پژوهش… 7

1-4-مدل مفهومی پژوهش… 8

1-5-اهداف پژوهش… 9

1-6- روش پژوهش : 9

1-7-جامعه و نمونه آماری.. 10

1-8-شیوه گردآوری داده‌ها: 10

1-9-ابزار گردآوری داده‌ها 10

1-10-متغیرهای پژوهش… 10

فصل دوم: ادبیات نظری و پیشینه پژوهش… 12

مقدمه. 13

2-1-هوش سازمانی.. 14

2-1-1-تاریخچه. 14

2-1-2-تعریف هوش سازمانی.. 16

2-1-3-اهمیت هوش سازمانی.. 19

2-1-4-ابعاد هوش سازمانی.. 20

2-1-5-هوش سازمانی از دیدگاه های مختلف… 24

2-2-رفتار شهروندی سازمانی.. 27

2-2-1-تعریف رفتار شهروندی سازمانی.. 28

2-2-2-ابعاد رفتار شهروندی.. 29

2-2-3-مطالعات رفتارهای شهروندی سازمانی.. 35

2-2-4-عوامل تأثیر گذار بر رفتار شهروندی.. 36

2-2-5-تبعات و پیامدهای رفتار شهروندی سازمانی.. 39

2-2-6-انواع رفتار شهروندی در سازمان. 40

2-3-پیشینه پژوهش… 42

2-3-1-مروری بر شرکت ملی نفت ایران. 42

2-3-1-1-صنعت نفت جمهوری اسلامی ایران در یک نگاه 42

2-3-1-2-نفت در مسیر توسعه. 44

2-3-1-3-اهداف کلان صنعت نفت و گاز ایران در برنامه پنجم توسعه. 44

2-3-1-4-چشم انداز و ماموریت شرکت ملی نفت… 45

2-3-1-5-خط ‌مشی‌های اساسـی در مدیریت منابع انسانی.. 46

2-3-1-6-خط‌ مشی‌های اساسـی در ساختار سازمانی.. 46

2-3-2- پژوهشهای خارجی.. 47

2-3-3- پژوهشهای داخلی.. 50

2-4-جمع بندی پیشینه و ارائه مدل مفهومی پژوهش… 57

فصل سوم: روش شناسی پژوهش… 60

مقدمه. 61

3-1-روش تحقیق.. 61

3-2-مدل اجرایی تحقیق.. 62

3-3-جامعه آماری.. 63

3-4-حجم نمونه و روش نمونه گیری.. 64

3-5-ابزار گرد آوری اطلاعات… 65

3-6-روایی و پایایی.. 68

3-7-روش تجزیه و تحلیل داده ها 69

فصل چهارم: تجزیه و تحلیل داده های پژوهش… 70

4-1-مقدمه: 71

4-2-مشخصات کلی پاسخگویان. 72

4-3-تحلیل روایی سازه 76

4-4-بررسی پایایی پرسشنامه. 90

4-5- توصیف شاخص های اصلی پژوهش… 91

4-6-بررسی فرضیه های پژوهش… 97

نتیجه گیری و پیشنهادات… 103

خلاصه پژوهش… 104

یافته های پژوهش  و نتیجه گیری.. 105

پیشنهادات… 109

پیشنهادات حاصل پژوهش… 109

پیشنهادات برای محققین بعدی.. 110

محدودیتهای پژوهش… 111

ضمایم. 112

پرسشنامه. 113

خروجی های SPSS. 117

منابع و مآخذ: 132

چکیده:

در ﺣﺎل ﺣﺎﺿﺮ ﻣﻮﻓﻘﻴﺖ ﺳﺎزﻣﺎنﻫﺎ ﺑﻪﻃﻮر ﻣﺴﺘﻘﻴﻢ ﺑﻪ اﺳﺘﻔﺎده ﻣﺆﺛﺮ از ﻣﻨﺎﺑﻊ اﻧﺴﺎﻧﻲ ﺑﺴﺘﮕﻲ دارد. در نگرش های معاصر به سازمانها، اﻧﺴﺎن ﻧﻘﺶ ﻣﺤﻮری در ﺗﺤﻮل ﺳﺎزﻣﺎن دارد و ﺗﺤﻮﻻت ﻋﻈﻴﻢ ﺳﺎزﻣﺎﻧﻲ از ﺗﻮاﻧﻤﻨﺪیﻫﺎی ﻧﺎﻣﺤﺪود ﻓﻜﺮی اﻳﻦ ﻋﺎﻣﻞ ﺳﺮﭼﺸﻤﻪ ﻣﻲﮔﻴﺮد. از آﻧﺠﺎ ﻛـﻪ ﻛﺎرﻛﻨـﺎن ﻣﻬﻢ ﺗﺮﻳﻦ داراﻳﻲ ﺳﺎزﻣﺎن ﺑﻪ ﺷﻤﺎر ﻣﻲروﻧﺪ، ﺑﺮرﺳﻲ ﺟﻨﺒﻪﻫﺎی ﭘﻴﭽﻴﺪه رﻓﺘﺎری آﻧـﺎن ﺳـﻮدﻣﻨﺪ اﺳـﺖ. در این تحقیق به بررسی رابطه بین رفتار شهروندی سازمانی و هوش سازمانی پرداخته شده است .

به منظور سنجش متغیرهای تحقیق، داده­های مورد نیاز از طریق 2 پرسشنامه هوش سازمانی و پرسشنامه رفتار شهروندی سازمانی که هر کدام به صورت طیف لیکرت می باشد و بین 132 نفر از کارمندان و مدیران شرکت نفت قم با درنظرگرفتن روش نمونه­گیری تصادفی ساده توزیع شده است، جمع­آوری شده­اند. لذا تحقیق حاضر پژوهشی توصیفی از نوع همبستگی است. نتایج تحلیل آماری و بررسی یافته های تحقیق نشان داد که از بین 6 فرضیه مطرح شده، 4 فرضیه قابل تایید است و دو فرضیه رد می شود. بدین ترتیب که رفتار شهروندی سازمانی رابطه مثبت و معنی داری با هوش سازمانی دارد . همچنین سه بعد رفتار شهروندی سازمانی شامل نوع دوستی ، فضیلت شهروندی و احترام و تکریم نیز رابطه معنی داری با هوش سازمانی نشان دادند. در مقابل رابطه معنی داری بین دو بعد وظیفه شناسی و جوانمردی با هوش سازمانی مشاهده نشده است.

واژگان کلیدی: رفتار شهروندی سازمانی ، هوش سازمانی، کارمندان وزارت نفت .

 

مقدمه:

کارکنان خط مقدم خون جاری در رگ های تمامی سازمان های خدماتی هستند. خدمات بر خلاف محصولات به طور همزمان تولید و مصرف می شود. همین عامل سبب شده است که کارکنان سازمان های خدماتی نقش حیاتی در ارائه خدمات با کیفیت بالا داشته باشند. با وجود این که حجم قابل توجهی از تحقیقات به کیفیت خدمات درک شده از سوی مشتریان اختصاص دارد، در حین ارائه خدمات، توجه بسیار کمی به رفتارهای کارکنان سازمانهای خدماتی شده است. (آیاگی و همکاران، 2008 به نقل از دعائی و همکاران، 1388)

مطالعات نشان داده است که وجود رفتارهای مشارکتی مانند رفتار شهروندی سازمانی، به واسطه روان تر ساختن ارتباطات سازمانی، بهبود روش برنامه ریزی سازمانی، ارتقاء سطح همکاری بین افراد و ایجاد جو حمایتی در سازمان، به طور مستقیم بر پیامدهای سازمانی مانند کیفیت خدمات، رضایت شغلی ، تعهد سازمانی ، عملکرد مالی و غیره اثرگذار است. (پادساکف و همکاران، 2006)

ارتباط رفتار شهروندی سازمانی با مفهوم هوش سازمانی یکی از دغدغه های متفکران مدیریت بشمار می رود. ﻫﻮش ﺳﺎزﻣﺎﻧﻲ ﻣﻔﻬﻮﻣﻲ ﺟﺪﻳﺪ در ﻋﺮﺻﻪ ادﺑﻴﺎت ﺳﺎزﻣﺎن ﻣـﺪﻳﺮﻳﺖ و ﻗـﺮن 21 ﻣـﻲ ﺑﺎﺷـﺪ. ﻓﺮاﻳﻨﺪ ﻫﻮش ﺳﺎزﻣﺎﻧﻲ ﺑﻪ 5 ﺟﺰء ﺗﻘﺴﻴﻢ ﻣﻲ ﺷـﻮد: ﺷـﻨﺎﺧﺖ ﺳﺎزﻣﺎﻧﻲ، حافظه ﺳﺎزﻣﺎﻧﻲ، ﻳﺎدﮔﻴﺮی ﺳﺎزﻣﺎﻧﻲ، ارﺗﺒﺎط ﺳﺎزﻣﺎﻧﻲ و ﺗﻌﻘﻞ ﺳـﺎزﻣﺎﻧﻲ . اﻳـﻦ 5 ﻓﺮاﻳﻨﺪ ﻓﺮﻋﻲ، اﺑﺰار ﻗﺪرﺗﻤﻨﺪی ﺑـﺮای ﺗﺤﻠﻴـﻞ و ﭘﻴـﺸﺮﻓﺖ ﻓﺮاﻳﻨـﺪﻫﺎی اﺗﺨـﺎذ ﺗـﺼﻤﻴﻢ در ﺳﺎزﻣﺎن اﺳﺖ.

در این پژوهش تلاش خواهد شد که ابعاد مختلف دو مفهوم رفتار شهروندی سازمانی و هوش سازمانی تشریح شده و ارتباط آن دو در قالب مدلی مفهومی که برگرفته از مطالعات نظری و تجربی می باشد، مورد بررسی قرار گیرد.

1-1-بیان مسئله

در محیط رقابتی کسب و کار امروز، عمده نگرانی و تکاپوی سازمان ها در جهت بقا و توسعه و پیشرفت فراگیر آنها شکل می گیرد. در راستای این هدف خطیر، مدیران در پی شناسایی و بهره گیری بهینه از منابع و سرمایه هایی هستند که تحصیل آنها هزینه ها و زحمات فراوانی دارد. پس پیروز این میدان مدیرانی هستند که سرمایه های مذکور را به اثربخش ترین، کاراترین و بهره ورترین طُرق ممکن به کار گیرند. عمده منابع هرسازمانی متوجه منابع انسانی، مالی و فنی آن است که مسلماً سرمایه انسانی تعیین کننده سمت و سوی دیگر سرمایه هاست، زیرا نیروی انسانی است که با توانایی های خود و با برنامه ریزی، دیگر منابع را به خدمت گرفته است.

باتمان و ارگان[1] (1983) برای اولین بار از اصطلاح رفتار شهروندی سازمانی استفاده کردند و آن را به عنوان اقدامات بخشی از کارکنان برای بهبود بهره وری و همبستگی و انسجام در محیط کاری می‌دانند که ورای الزامات سازمانی است (هدسن[2]، 2006).

شهروند خوب سازمانی یک تفکر و ایده است و آن مشتمل بر رفتارهای متنوع کارکنان نظیر، پذیرش و به عهده گرفتن وظایف و مسئولیت های اضافی، پیروی از مقررات و رویه های سازمان، حفظ و توسعه نگرش مثبت، شکیبایی و تحمل نارضایتی و مشکلات در سرکار می‌باشد. بر پایه و اساس تئوری ها و نظریه های سازمانی مسلماً رفتار شهروندی سازمانی به رقابت و عملکرد سازمان کمک می کند، به علاوه رغبت و تمایل به رفتار شهروندی به علت رقابت های روز افزون جهانی، اهمیت نوآوری ، انعطاف پذیری، بهره وری و پاسخگویی به شرایط بیرونی پیوسته در حال افزایش است (یعقوبی و همکاران، 1389).

 نتایج تحقیقات اخیر نشان می‌دهد <p>&nbsp;</p><p><a href="http://fumi.ir/%d8%af%d8%a7%d9%86%d9%84%d9%88%d8%af-%d9%be%d8%a7%db%8c%d8%a7%d9%86-%d9%86%d8%a7%d9%85%d9%87-%d8%a7%d8%b1%d8%b4%d8%af-%d8%b1%d8%b4%d8%aa%d9%87-%d9%85%d8%af%db%8c%d8%b1%db%8c%d8%aa-%d8%aa%d8%a3%d8%ab-2/"><img class="alignnone size-medium wp-image-172178″ src="https://arshadfile.ir/wp-content/uploads/2019/09/thesis-6-300x300.png” width="300″ height="300″ /></a></p>کارمندانی که فراتر از شغل و وظیفه خود عمل کرده و رفتار شهروندی سازمانی از خود بروز می‌دهند به گروه کاری و سازمانی تعلق دارند که هم بهره وری بالایی دارند و هم کاری با کیفیت عالی انجام می‌دهند تا کارگرانی که از رفتار شهروندی سازمانی در سطوح پایین برخوردارند (پودساکوف و مکنزی[3]، 1977).

همان گونه که دردنیای انسانی و درحیات پرتلاطم بشری، انسان هایی موفق خواهند بودکه دارای هوش سرشاری باشند تا با بهره گیری از آن بتوانند بر مسائل و مشکلات زندگی فائق آیند. قطعاً در دنیای سازمانی نیز، وضعیت به همین گونه است، به خصوص امروزه باتوجه به پیشرفت علوم و فنون و پیدایش نیازها و چالش های جدید، سازمانها نیز پیچیده تر و اداره آنها نیز مشکلتر می شود. این مفهوم زمانی اهمیت بیشتری خواهد یافت که بپذیریم در سازمان های امروزی علاوه بر منبع عظیم و هوشمند انسانی، ماشین آلات هوشمندی نیز در فرایند عملکرد سازمان ها نقش مؤثری ایفا می کنند. یکی از عواملی که در سازمان های پیچیده امروزی می تواند دو هوش فعال انسانی و ماشینی را با یکدیگر ترکیب کند، هوش سازمانی است (سیادت و همکاران، 1389).

 امروزه با اطمینان می توان ادعا کرد که استفاده از هوش سازمانی می تواند قدرت رقابتی یک سازمان را افزایش دهد و آنرا از دیگر سازمانها متمایز سازد. هوش سازمانی این امکان را به سازمان می دهد تا با به کارگیری اطلاعات موجود از مزایای رقابتی بهره برداری کند و امکان درک تقاضای مشتریان و چگونگی برقراری ارتباط با آنان را میسر میسازد. هم چنین، این امکان را به سازمان می دهد تا بتواند تغییرات مثبت یا منفی را نظارت کند. از دیگر فواید هوش سازمانی می توان موارد زیر را نام برد: (آلبرخت [4]، 2003)

1-2بیان مساله. 5

1-3 اهمیت تحقیق. 6

1-4 اهداف پژوهش… 7

1-5 سوالات تحقیق. 8

1-6-فرضیه های تحقیق. 9

1-7  روش تحقیق. 9

1-7-1   جامعه آماری، روش نمونه‏گیری و حجم نمونه (در صورت وجود و امکان) 9

1-8  قلمرو تحقیق. 10

1-9  روش‌ها و ابزار تجزیه و تحلیل داده‏ها 11

1-10 ساختار کلی تحقیق. 11

فصل دوم(ادبیات و پیشینه تحقیق). 11

2-1 مقدمه. 12

2-2 انرژی و وضعیت آن. 12

2-3 وضعیت انرژی  فسیلی ایران. 13

2-3-1 سیاست خارجی انرژی گرا 16

2-3-2  نفت و گاز 24

2-3-3 نفت و امنیت ملی ایران. 26

2-4 زغال سنگ.. 29

2-4-1 قیمت زغال‌سنگ.. 34

2-5-2 ماتریس تجارت زغال‌سنگ و گاز 35

2-5 منابع زغال سنگ در ایران. 37

2-6 وضعیت تولید  زغال سنگ 38

2-7 مزایا و معایب منابع زغال سنگ.. 39

2-7-1 عدم پتانسیل سنجی دقیق زغال سنگ حرارتی در کشور 42

2-8 میزان استفاده از زغال سنگ در صنایع. 45

2-9 چشم انداز استفاده از زغال سنگ.. 47

2-9-1 سیاست گذاری و قانون گذاری انرژی (زعال سنگ) 47

2-9-2 امنیت انرژی و سیاستگذاری انرژی. 48

2-9-3پیشنهادهایی برای آینده 73

2-10رهبری استراتژیک.. 82

2-10-1 محیط استراتژیك رهبری. 84

2-10-1نقش رهبران استراتژیك در سازمان. 85

2-11 تامین و تخصیص  منابع مالی. 88

2-11-1 ویژگی‌های نظام تأمین مالی. 89

2-12 پیشینه تحقیق. 91

2-13 خلاصه فصل. 99

فصل سوم(روش تحقیق). 100

3-1مقدمه. 101

3-2 روش تحقیق. 101

3-3 قلمرو تحقیق. 103

3-4 فرضیه‏های تحقیق: 104

3-5نحوه جمع آوری اطلاعات.. 104

3-6 روش اقتصاد سنجی. 105

3-7 داده های تركیبی (تابلویی) یا panel data. 106

3-7-1 مزایای استفاده از داده های تابلویی (تركیبی یا پَنل) 107

3-7-2 تخمین مدل های رگرسیون با داده های پَنل. 108

3-8 روش های آماری بکار رفته در تحقیق. 109

3-8-1 ضریب همبستگی. 109

3-8-2  ضریب تشخیص یا تبیین. 110

3-8-3 آزمون معنی دار بودن متغیر مستقل. 110

3-8-4 آزمون خود همبستگی. 111

3-9 جامعه آماری و حجم نمونه. 113

3-10 خلاصه فصل. 114

فصل چهارم(تجزیه و تحلیل داده ها). 116

4-1 مقدمه. 117

4-2  توصیف داده ها: 118

4-2آزمون نرمال بودن داده ها: 119

4-3 آزمون فرضیات.. 122

4-3-1 آزمون فرضیه اول. 122

4-3 -2آزمون فرضیه دوم. 125

4-3 -3آزمون فرضیه سوم. 128

فصل پنجم(نتیجه گیری). 131

5-1 مقدمه. 132

5-2 ارزیابی و تشریح نتایج آزمون فرضیات.. 132

5-2-1 نتایج آزمون فرضیه اول. 133

5-2-2 نتایج آزمون فرضیه دوم. 134

5-2-3  نتایج آزمون فرضیه سوم. 134

5-3 محدودیت های تحقیق. 136

5-4پیشنهادات جهت انجام تحقیقات آتی. 137

5-5 خلاصه فصل. 137

چکیده

به خاطرپایان پذیری اكثرمنابع انرژی،تأمین منابع انرژی لازم برای جمعیت روبه رشدجهان وبه ویژه نیازهای توسعة اقتصادی وصنعتی به عنوان مسأله اصلی پیشروی كشورهاشناخته میشود. سرمایش وگرمایش خانگی وتجاری دراغلب كشورهاو همچنین ایران به شدت به منابع تجدیدناپذیروسوخت های فسیلی وابسته است. محدودیت منابع فسیلی،افزایش جمعیت وتقاضای انرژی،مسائلی هستندكه اكثركشورهای جهان باآن روبروهستند.با روند روزافزون صنعتی شدن اكثر كشورهای در حال توسعه و افزایش جمعیت در جهان، نیاز به انواع مختلف انرژی مخصوصاً انرژی الكتریكی روز به روز در حال افزایش است. با وجود پیشرفت فناوری‌های نوین كه استفاده از انرژی‌های نو و انرژی‌های تجدید‌پذیر را مقدور می سازند، هنوز سوخت‌های فسیلی جزء منابع انرژی هستند كه بیشترین نیاز صنعت را فراهم می سازند. روش تحقیق این پژوهش، از نظر ماهیت و اهداف از نوع تحقیق کاربردی است و از نظر جمع آوری اطلاعات و آزمون فرضیه ها، روش توصیفی از نوع همبستگی می باشد. جامعه آماری این پژوهش را تمامی مدیران ارشد  صنایع و  انرژی  تشکیل می دهد .جهت تعیین تعداد نمونه آماری با بهره گرفتن از دستور برآورد حجم نمونه ، می باشد.و در نتیجه رابطه معناداری بین  رهبری استراتژیک،توسط منابع انسانی ومنابع مالی برپیاده سازی برنامه های کوتاه مدت وبلند مدت استفاده از زغال سنگ درصنایع وجود دارد

1-1مقدمه

با روند روزافزون صنعتی شدن اكثر كشورهای در حال توسعه و افزایش جمعیت در جهان، نیاز به انواع مختلف انرژی مخصوصاً انرژی الكتریكی روز به روز در حال افزایش است. با وجود پیشرفت فناوری‌های نوین كه استفاده از انرژی‌های نو و انرژی‌های تجدید‌پذیر را مقدور می سازند، هنوز سوخت‌های فسیلی جزء منابع انرژی هستند كه بیشترین نیاز صنعت را فراهم می سازند. با توجه به تجدید‌ناپذیر بودن این منابع و ارزش بالای صنعتی این مواد به عنوان ماده اولیه، استفاده بهینه و افزایش راندمان مصرف این مواد هم‌اكنون سرلوحه كار بسیاری از مراكز تحقیقاتی و پژوهشی جهان است). حسین محمدی پیشكشی -1392) غنی بودن كشور ما ایران از منابع نفت و گاز سبب شده است كه صنعت‌برق از ابتدای تاسیس به دلیل سهولت دسترسی و هزینه پایین، بیشتر از منابع نفت و گاز جهت تولید الكتریسیته استفاده كرده و از منابعی نظیر زغال‌سنگ كمتر استفاده می‌شود. روند رو به رشد صنایع پتروشیمی در جهان و قابلیت تبدیل فرآورده‌های نفتی به مواد با ارزش افزوده بالاتر باعث شده است كه در كشورهای پیشرفته جهان استفاده از این مواد به عنوان سوخت به تدریج تقلیل یابد به طوری كه درحال حاضر ایالات متحده كه بر حسب آمار جزء ده كشور غنی از منابع نفت و گاز است قسمت عمده الكتریسیته تولیدی (56 درصد) از زغال سنگ ایجاد كند.درحال حاضر زغال سنگ در سطح جهان تقریبا حدود 27 درصد از نیازهای انرژی را برآورد می سازد درحالی که سهم نفت حدود 30 درصد است. با تهی شدن ذخایر نفت و گاز در دهه های بعد قیمت نفت و گاز محتملا نسبت به امروز افزایش خواهند یافت و این موجب می شود که سهم زغال سنگ در ترکیب کل انرژی های مصرفی افزایش یابد. حدود 100 کشور دنیا ذخایر زغال دارند. عمر ذخایر زغال در بعضی از این کشورها بیش از 200 سال است. میزان کل ذخایر برآوردی زغال سنگ جهان حدد 906 میلیارد تن است. 95 درصد این ذخایر فقط در 12 کشور جهان ( آمریکا، شوروی، چین، انگلستان، آلمان، هند، استرالیا، آفریقای جنوبی، لهستان، کانادا، برزیل، و یوگوسلاوی) قرار دارد.(ابوالفضل رضائیان اصطهباناتی -1391)

1-2بیان مساله

 

مدیران نقش مهمی در اجرای سیاست ها و استراتژی بنگاه و سازمان ها دارندو در پیاده سازی چشم اندازها ایفای نقش کنند. از این رو انرژی عاملی حیاتی است كه نقش اساسی درتولیددارد. منابع انرژی نقش موتورمحركةاقتصادوتولیدملی راداردوتعیین كنندة جایگاه كشورهادرنظام سرمایه داری جهان است. انرژی تأمین كنندة نیازهای اولیه وخدماتی همچون گرمایش،سرمایش،روشنایی و حمل ونقل است. رشدسریع اقتصادی دركشورهای درحال توسعه ورشدمداوم دركشورهای صنعتی،باعث افزایش تقاضایانرژی گشته است. درنیروگاه های جهان منابع انرژی مختلفی بكارگرفته میشودكه این منابع میتوانندجزءسوختهای فسیلی(نفت،گازوزغالسنگ)باشندیاجزءمنابعی باشندكه به آنهاانرژی های نو(خورشید،باد،زمینگرماییو…)اطلاق میشود. (اسماعیل نیا ، علی اصغر 1390 )دراین بین زغال سنگ به عنوان سوختی فسیلی وتجدیدناپذیرازسالیان دورتابه امروزهمواره نقش مؤثری درتولیدالكتریسیته داشته است.زغال سنگ یكی ازباارزشترین مواد معدنی انرژی زا درجهان امروزمی باشدك هازنظرذخیره بیشترین حجم رادر دنیادارااست.نیاز به انواع مختلف انرژی مخصوصاًانرژی الكتریكی باروندروزافزون صنعتی شدن وافزایش جمعیت درجهان،روزبه روزدر حالاف زایش است. زغال سنگ به عنوان سوختی فسیلی نقش غیر قاب لانكاری درتوسعةصنعتی كشورهاداشته است. علاوه برتولید برق،زغال سنگ نقش زیادی دربخش های مختلف ازقبیل ذوب آهن وتولیدفولادجهان ایفاءنموده است. وجودپتانسیل فراوان زغال سنگ دركشورخصوصاًدرمنطقةطبس ضرورت استفاده اقتصادی ازاین منبع راایجاب میكند. میزان ذخایرزغال سنگ كشوربسیاربالاترازمقدارموردنیازصنایع فولاداست. لذااستفاده ازانرژی حرارتی زغال سنگ جهت تولیدالكتریسیته به عنوان یك گزینةمهم قابل طرح است. ازاین روباتوجه ب هوجودمنابع عظیم زغال سنگ حرارتی دركشور،بررسی وامكان سنجی استفاده از زغال سنگ حرارتی جهت تولیدبرق خصوصاًدرمنطقةمزین وطبس موضوعی مهم جهت ارزیابی می باشدكه دراین مقاله به بررسی و ارزیابی اقتصادی به رهبرداری و استفاده ازمنابع زغال سنگ جهت تولیدالكتریسیته دركشورپرداخته میشود.( اسماعیل نیا، حمزه خانی 1390)مصارف زغال سنگ در صنایع مختلف بعنوان منبع انرژی جایگزین نفت و گاز، در آینده ای نزدیك این ماده معدنی را به یك ماده استراتژیك تبدیل خواهد كرد. هر چند نرخ رشد میانگین مصرف جهانی زغال سنگ با رقمی معادل 3 درصد نسبت به نرخ میانگین تولید رقم بیشتری را داراست، با این حال مصرف جهانی زغال سنگ طی سال های مذكور روند نوسانی را متحمل بوده است. تغییرات محلی مصرف با توجه به شرایط مختلف زمانی، مكانی و سیاسی جهان متفاوت می‌باشد. بیشترین مصرف زغال سنگ در جهان طی سال های فوق در سال 2000 و با وجهی بالغ بر 4/4 میلیارد تن و كمترین میزان مصرف زغال سنگ در سال 1998 و معادل 6/2 میلیارد تن بوده است. مصرف ظاهری زغال سنگ هم در كشور طی سال های فوق یك روند افزایشی داشته است. زغال سنگ حرارتی كه از آن به عنوان منبع تولید كننده گرما استفاده می شود، بیشتر از معادن بخش خصوصی تأمین می‌گردد. بر اساس اطلاعات حاصله در حدود 30 درصد از تولید زغال این معادن به میزان حدود 75 هزار تن جهت سوزاندن و تولید حرارت در بخش های مختلف صنعتی مورد استفاده قرار می‌گیرد.

1-3 اهمیت تحقیق

به خاطرپایان پذیری اكثرمنابع انرژی،تأمین منابع انرژی لازم برای جمعیت روبه رشدجهان وبه ویژه نیازهای توسعة اقتصادی وصنعتی به عنوان مسأله اصلی پیشروی كشورهاشناخته میشود. سرمایش وگرمایش خانگی وتجاری دراغلب كشورهاو همچنین ایران به شدت به منابع تجدیدناپذیروسوخت های فسیلی وابسته است. محدودیت منابع فسیلی،افزایش جمعیت وتقاضای انرژی،مسائلی هستندكه اكثركشورهای جهان باآنروبروهستند. منابع متنوع انرژی ثروت ملی هركشوری است وبایدبه نحوی ازآناستفاده شودكه زمین هرابرای توسعةپایداربه وجودآورد. صیانت ازمنابع انرژی به معنای حفظ این ثروت برای نسلهای آتی است. درحال حاضراكثركشورهای جهان به نقش واهمیت منابع مختلف انرژی درتأمین نیازه ای حال وآینده پی برده و سرمایه گذاریهاوتحقیقات وسیعی رادرجهت سیاستگذاری، استراتژی وبرنامه های زیربنایی واصولی انجام میدهند. منابع انرژی شامل انرژیهای فسیلی(نفت،گازوزغال سنگ)وانرژیهای نو انرژی خورشیدی،انرژی باد،انرژی امواج،انرژی جزرومد اقیانوسهاودریاها،انرژی زمین گرمایی،انرژی بیوگازوبیوماس و….است. سوختهای فسیلی پسازمصرف ازبین رفته وقابل تجدیدنمی باشد. درواقع سرعت تشكیلای نسوختهابه مراتب كمترازسرعت مصرف آنهااست این سوختهاشامل نفت،گاز وزغال سنگ وهیزموزغال چوباست. یكی ازعوامل اساسی توسعةصنعتی هركشوری،توسع هوگسترش نیروگاه های برق آن كشوراست. ازجمله موادی كه درتولیدبرق نقش ضروریدارد، زغال سنگ است. زغال سنگ ازمنابعی است كه دراغلب كشورها درتولیدالكتریسیته بكارگرفته میشود. باتوجه به معادن قابل توجه زغال سنگ دركشوربایدبرنامه های مناسبی جهت بهرهگیری ازاین منبع تدوین واعما لشودتاكمبود كشوردرزمینةتولید برق تاحدی جبران گردد. زغال سنگ یكی ازمنابع عمدة فسیل یاستكه به عنوان سوخت فسیلی ازسال 1973 میلادی تاكنون همچنان اهمیت خودرادرتولیدبرق حفظ كرده است وبیشترین برق تولیدی جهان ازاین منبع انرژی بدست می آید. ایران نیز با اینكه دارندة منابع قابل توجه زغال سنگ است،لیكن سهم تولیدبرق اززغال سنگ برابرصفراست. استفاده اززغال سنگ جهت تولیدبرق فرصتی رابه كشور خواهد داد كه زمان لازم جهت توسعه وسرمایه گذاری درسایرانواع انرژی(انرژیهای تجدیدشدنی)بدست آیدوهمچنین سوختهای فسیلی دیگرمثل نفت،گازو … آزادشده وباارزش افزوده بیشتر،درآمدارزی بیشتری رانصیب كشورسازد. باوجودفناوریهای نوین كه استفاده ازانرژیهای نووانرژیهای تجدید پذیر رامقدور میسازند،هنوزسوخت های فسیلی جزءمنابع انرژی هستندكه بیشترین نیازصنعت رافراهم میسازند. باتوجه به تجدیدناپذیربودن این منابع وارزش بالای صنعتی این موادبه عنوان مادةاولیه،استفاده بهینه وافزایش راندمان مصرفاین مواده ماكنون سرلوحةكاربسیاری ازمراكزتحقیقاتی وپژوهشی جهان است. به رهبرداری ازمعادن زغال سنگ كشوربرای تولیدبرقهم چون كشورهایی مثلآمریكا،چین،هند،استرالیا،ژاپن،كانادا ولهستان وهمچنین كشورهایی مثلاماراتعربی،عمان،پاكستان و… باهدف وخط مشی مبتنی برحمایت ازانواع منابع انرژی وداشتن تركیبی ازانرژیهابایدصورت گیرد. باتوجه به مصرف بسیار بالای گازدرایران كه طی چندسال گذشته درماه های سردسال مجبوربه قطع گاز نیروگاه هاواختصاص سوخت مایع(نفت گاز)به آنهاشده است،میتوان باتوجه به ذخایرقابل توجه زغال سنگ دركشور،ساخت نیروگاه هایی باسوخت زغال سنگ راخصوصاًدرمناطق دارایزغال سنگ ازجمله طبس افزایش داد. این مسئله درحالی است كه  باوجودذخایرفراوان زغال سنگ درایران،هنوزیك نیروگاه زغال سوزدركشوروجودندارد. استفاده ازنیروگاه هایزغال سنگی راهكاری برای افزایش ظرفیت وتوان تولیدبرق دركشوراست.

1-4 اهداف پژوهش

 مدیران و متخصصین حوزه انرژی علاقمندی جدیدی به  توسعه روش های استفاده اززغال بدون آلودگی در صنایع دارند این علاقمندی هادرراستای اهداف زیربود.

هدف اصلی

مطالعه تاثیر رهبری استراتژیک،توسط منابع انسانی ومنابع مالی برپیاده سازی برنامه های کوتاه مدت وبلند مدت استفاده از زغال سنگ درصنایع است.

اهداف فرعی

-تبیین تاثیر رهبری استراتژیک، برپیاده سازی برنامه های کوتاه مدت وبلند مدت استفاده از زغال سنگ درصنایع

-تبیین تاثیر آموزش توسط منابع انسانی برپیاده سازی برنامه های کوتاه مدت وبلند مدت استفاده از زغال سنگ درصنایع

-تبیین تاثیر تامین منابع مالی برپیاده سازی برنامه های کوتاه مدت وبلند مدت استفاده از زغال سنگ درصنایع

 

عنوان صفحه

 

 

چکیده                                                                                                                     1

مقدمه  ………………………………………………………………………………………………………………………………………. 2

فصل اول: کلیات………………………………………………………………………………………………………………………… 7

مبحث اول: اصل حسن نیت………………………………………………………………………………………………………. 8

گفتار اول: تبیین مفهومی حسن نیت……………………………………………………………………………………………. 8

بند اول: مفهوم حسن نیت …………………………………………………………………………………………………………. 8

بند دوم: حسن نیت در فرهنگ های حقوقی……………………………………………………………………………… 10

گفتار دوم: ماهیت حسن نیت……………………………………………………………………………………………………. 11

بند اول: تلقی حسن نیت به عنوان یکی از اصول کلی……………………………………………………………….. 11

بند دوم: حسن نیت اصل اخلاقی است یا حقوقی؟……………………………………………………………………. 17

مبحث دوم: ابعاد حسن نیت و تفکیک آن از نهاده های مشابه……………………………………………………. 21

گفتار اول: ابعاد حسن نیت……………………………………………………………………………………………………….. 21

بند اول: حسن نیت حمایتی …………………………………………………………………………………………………….. 21

بند دوم: حسن نیت تکلیفی………………………………………………………………………………………………………. 31

گفتار دوم: تفکیک حسن نیت از مفاهیم مشابه………………………………………………………………………….. 32

بند اول: حسن نیت و سوء استفاده از حق…………………………………………………………………………………. 33

بند دوم: حسن نیت وانصاف…………………………………………………………………………………………………….. 35

 

فصل دوم: تبیین مفهومی، شیوه،ابزارها و منابع تفسیر قراردادهای بین المللی…………………………….. 38

مبحث اول : مفهوم، شیوه،ابزارها و منابع تفسیر قراردادهای بین المللی……………………………………… 39

گفتار اول: مفاهیم……………………………………………………………………………………………………………………… 40

بند اول: مفهوم لغوی تفسیر……………………………………………………………………………………………………… 40

بند دوم: مفهوم حقوقی تفسیر…………………………………………………………………………………………………… 41

بند سوم: اقسام تفسیر در قرارداد………………………………………………………………………………………………. 42

گفتار دوم: شیوه های تفسیر در قراردادها………………………………………………………………………………….. 43

بند اول: مفاد قرارداد روشن است……………………………………………………………………………………………… 45

بند دوم: مفاد قرارداد مبهم است………………………………………………………………………………………………… 46

بند سوم: قرارداد ناقص است……………………………………………………………………………………………………. 47

گفتار سوم: منابع و ابزارهای تفسیر در قراردادهای بین المللی ………………………………………………….. 47

بند اول: قرارداد ومتن آن………………………………………………………………………………………………………….. 48

بند دوم: مذاکرات مقدماتی طرفین…………………………………………………………………………………………….. 49

بندسوم : اعمال و رفتار طرفین بعد از انعقاد قرارداد……………………………………………………………………. 50

بند چهارم: رویه معمول به میان طرفین……………………………………………………………………………………… 51

مبحث دوم: اصول حاکم بر تفسیر در قراردادهای بین المللی…………………………………………………….. 51

گفتار اول: اصل تفسیر براساس معیارهای نوعی و جنبه های خارجی ……………………………………….. 51

گفتار دوم: اصل تفسیر براساس قصد واقعی و درونی  متعاقدین ……………………………………………….. 52

گفتار سوم: اصل تفسیر براساس حسن نیت………………………………………………………………………………. 53

گفتار چهارم: اصل تفسیر با توجه به کل مفاد قرارداد………………………………………………………………… 55

فصل سوم: مبانی و اوصاف، نقش و معیار تشخیص حسن نیت در قراردداهای بین المللی ………… 57

مبحث اول: مبانی و اوصاف حسن نیت در قراردادهای بین المللی…………………………………………….. 58

گفتار اول:مبانی حسن نیت……………………………………………………………………………………………………….. 58

بند اول: وجود صداقت و عدم سوء استفاده از حق……………………………………………………………………. 58

بند دوم: عدالت و انصاف و عرف…………………………………………………………………………………………….. 61

بند سوم: شرط ضمنی………………………………………………………………………………………………………………. 63

بند چهارم: نظم در قراردادها ……………………………………………………………………………………………………. 64

گفتار دوم: اوصاف تکلیف حسن نیت در قراردادهای بین المللی……………………………………………….. 65

بند اول: حسن نیت به عنوان یک اصل…………………………………………………………………………………….. 65

بند دوم: حسن نیت به عنوان یک قاعده اخلاقی ………………………………………………………………………. 71

مبحث دوم: نقش و معیار حسن نیت در قراردادهای بین المللی اخلاقی ……………………………………. 72

گفتار اول: نقش حسن نیت در قراردادهای بین المللی……………………………………………………………….. 72

بند اول: نقش محدوده……………………………………………………………………………………………………………… 72

فصل چهارم: قلمرو حسن نیت قبل و حین انعقاد قراردادهای بین المللی……………………………………. 74

 

مبحث اول: حسن نیت در مرحله پیش ازانعقاد در قراردادهای بین المللی………………………………….. 75

گفتار اول: اصل آزادی مذاکره …………………………………………………………………………………………………. 76

بند اول: اصل آزادی مذاکره در حقوق کامن لو…………………………………………………………………………. 77

بند دوم:حسن نیت و تفسیر در مرحله پیش قراردادی ………………………………………………………………. 78

گفتار دوم: حسن نیت و کنترل اصل آزادی مذاکره……………………………………………………………………. 79

گفتار سوم: ضمانت اجراهای قبل انعقاد…………………………………………………………………………………….. 81

مبحث دوم: قلمرو حسن نیت در مرحله انعقاد قراردادهای بین المللی……………………………………….. 83

گفتار اول: تعهد به مذاکره به نحو جدی……………………………………………………………………………………. 83

بند اول: مذاکرات برای کسب اطلاعات……………………………………………………………………………………. 84

بند دوم: آزادی مذاکره و حق خاتمه دادن مذاکرات…………………………………………………………………… 85

بند سوم: اصل آزادی خروج از فرایند انعقاد قرارداد………………………………………………………………….. 85

بند چهارم: قطع غیر موجه و ناگهانی مذاکرات …………………………………………………………………………. 86

بند پنجم: رجوع از ایجاب………………………………………………………………………………………………………… 86

گفتار دوم: تعهد به دادن اطلاعات…………………………………………………………………………………………….. 87

بند اول: تحمیل تعهد به دادن اطلاعات…………………………………………………………………………………….. 87

بند دوم: لزوم اطلاع از تغییر عقیده…………………………………………………………………………………………… 87

بند سوم: تعهد به دادن اطلاعات از روی صداقت و بدون اشتباه………………………………………………… 88

گفتار سوم: ضمانت اجرا بعد از انعقاد قرارداد بین المللی…………………………………………………………… 89

فصل پنجم: قلمرو حسن نیت بعد از انعقاد قراردادهای بین المللی……………………………………………… 92

مبحث اول: حسن نیت در مرحله اجرای قراردادهای  بین المللی………………………………………………. 93

گفتار اول: حسن نیت و تعهدات طرفین……………………………………………………………………………………. 94

بند اول: جلوه های حسن نیت در ارتباط با تعهدات اصل طرفین……………………………………………….. 94

الف- پایبندی به قرارداد و اجرای آن……………………………………………………………………………………….. 94

ب- بعد سلبی………………………………………………………………………………………………………………………….. 94

ج- بعد ایجابی ……………………………………………………………………………………………………………………….. 95

بند دوم: حسن نیت و تعهدات ضمنی……………………………………………………………………………………….. 95

الف- تسلیم توابع ضروری مورد معامله…………………………………………………………………………………… 96

ب- تعهد به دادن اطلاعات………………………………………………………………………………………………………. 96

گفتار دوم: حسن نیت و رفتار متناقض………………………………………………………………………………………. 97

گفتار سوم: حسن نیت و کنترل حقوق و اختیارات……………………………………………………………………. 97

گفتار چهارم: حسن نیت و تعدیل قواعد…………………………………………………………………………………… 99

بنداول: اجرای بخش اساسی قرارداد…………………………………………………………………………………………. 99

بند دوم: حسن نیت و تعدیل قراردادهای بین المللی ………………………………………………………………. 100

گفتار پنجم: حسن نیت در توسل به ضمانت  اجرا در مرحله اجرای قراردادهای بین المللی……… 102

مبحث دوم: قلمرو حسن نیت در تفسیر قراردادهای بین المللی……………………………………………….. 105

گفتار اول: تعیین قانوین حاکم در قراردادهای بین المللی…………………………………………………………. 105

بند اول: تعیین قانون حاکم براساس اصل حاکمیت اراده………………………………………………………….. 106

الف- مفهوم اصل حاکمیت اراده……………………………………………………………………………………………. 107

ب- قلمرو اصل حاکمیت اراده………………………………………………………………………………………………. 108

بند دوم: نقش قانون دولت طرف قرارداد بین المللی ……………………………………………………………….. 108

نتیجه گیری…………………………………………………………………………………………………………………………… 109

پیشنهادات……………………………………………………………………………………………………………………………… 111

منابع……………………………………………………………………………………………………………………………………… 112

 

 

چکیده :

حسن نیت دریک تقسیم بندی کلی در قراردادهای بین المللی دارای دوبعد حمایتی(شخصی)وتکلیفی(نوعی)است.در بعدحمایتی حسن نیت عبارت است از جهل به واقع وتصور اشتباه.جهل و تصور اشتباه باعث میشود متعاقدین با حسن نیت در قراردادهای بین المللی تحت حمایت قانون قرار گیرند و حتی موارد آثار حقوقی بر رابطه متعاقدین قراردادهای بین المللی به بار می آورد. حسن نیت در بعد تکلیفی که از آن تحت عنوان نوعی نیز یاد می شود عبارت است از لحاظ کردن و توجه به حقوق و منافع دیگران.

سرکار خانم دکتر مهناز قمی
جناب آقای دکتر فرهاد رئوفی
اساتید مشاور:
جناب آقای دکتر علیرضا دبیرسیاقی
سرکار خانم دکتر انسیه قاسمی
 
سال تحصیلی:92-1391
 

(در فایل دانلودی نام نویسنده موجود است)

تکه هایی از متن پایان نامه به عنوان نمونه :

(ممکن است هنگام انتقال از فایل اصلی به داخل سایت بعضی متون به هم بریزد یا بعضی نمادها و اشکال درج نشود ولی در فایل دانلودی همه چیز مرتب و کامل است)

فهرست مطالب

 

عنوان                                                                                                                               صفحه

خلاصه فارسی…………………………………………………………………………………………………………………………………………. 1

مقدمه ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………. 2

 

فصل اول: کلیات

1-1. ضرورت و اهمیت موضوع………………………………………………………………………………………………………………. 5

1-2. بیان مساله ………………………………………………………………………………………………………………………………………. 5

1-3. اهداف………………………………………………………………………………………………………………………………………………. 6

فصل دوم: بررسی متون و مطالعات دیگران در این زمینه

2-1. مروری بر روش‌های استخراج مایع- مایع و میكرواستخراج مایع- مایع……………………………………… 8

2-1-1. میكرواستخراج فاز مایع……………………………………………………………………………………………………………… 8

2-1-1-1. میكرواستخراج فاز مایع با تك قطره……………………………………………………………………………………. 8

2-1-1-2. میكرواستخراج فاز مایع با فیبر توخالی……………………………………………………………………………. 11

2-1-1-2-1. اصول استخراج و سیستم‌های مختلف در استفاده از HF-LPME…………………………… 12

2-1-1-2-2. جنبه‌های عملی و پیكربندی‌های مختلف HF-LPME…………………………………………….. 15

2-1-1-2-3. میكرواستخراج فاز مایع از فضای فوقانی با فیبر توخالی……………………………………………. 18

2-1-1-3. میكرواستخراج فاز مایع با بهره گرفتن از انجماد حلال استخراج كننده……………………………… 21

2-1-1-4. میكرواستخراج فاز مایع- مایع پخشی (DLPME)………………………………………………………….. 21

2-1-2. استخراج فاز جامد…………………………………………………………………………………………………………………… 22

2-2. كروماتوگرافی………………………………………………………………………………………………………………………………… 22

2-2-1. دسته‌بندی روش‌های كروماتوگرافی………………………………………………………………………………………. 23

2-2-1-1. كروماتوگرافی مایع با كارآیی بالا (HPLC)………………………………………………………………………. 23

2-2-1-2. دستگاه‌های كروماتوگرافی مایع…………………………………………………………………………………………. 25

2-2-1-2-1. مخزن فاز متحرك…………………………………………………………………………………………………………. 26

2-2-1-2-2. سیستم‌های پمپ كننده………………………………………………………………………………………………. 26

2-2-1-2-3. سیستم‌های تزریق نمونه……………………………………………………………………………………………… 27

2-2-1-2-4. ستون‌های كروماتوگرافی مایع…………………………………………………………………………………….. 28

2-2-1-2-4-1. انواع پر كننده‌های ستون………………………………………………………………………………………… 29

2-2-1-2-5. دمای پیستون………………………………………………………………………………………………………………… 29

2-2-1-2-6. آشكارسازها……………………………………………………………………………………………………………………. 29

2-2-1-2-6-1. آشكارساز فوتومتریك………………………………………………………………………………………………. 30

2-2-1-2-6-2. آشكارساز جذب فرابنفش (UV)…………………………………………………………………………….. 31

2-3. بررسی مطالعات HF-HPME ……………………………………………………………………………………………………. 32

2-4. بررسی داروی مورد مطالعه………………………………………………………………………………………………………….. 36

2-4-1. فارماكوكنتیك دارو………………………………………………………………………………………………………………….. 36

2-4-2. مكانیسم اثر دارو……………………………………………………………………………………………………………………… 37

2-4-3. موارد مصرف دارو…………………………………………………………………………………………………………………….. 37

2-4-4. دوز مصرفی دارو………………………………………………………………………………………………………………………. 38

2-4-5. موارد منع مصرف و احتیاط……………………………………………………………………………………………………. 39

2-4-6. عوارض جانبی…………………………………………………………………………………………………………………………. 39

2-4-7. تداخلات…………………………………………………………………………………………………………………………………… 40

2-4-8. اشكال دارویی………………………………………………………………………………………………………………………….. 41

2-4-9. خصوصیات فیزیكی دارو…………………………………………………………………………………………………………. 41

2-5. اهمیت اندازه‌گیری آریپیپرازول………………………………………………………………………………………………….. 42

2-6. اهداف……………………………………………………………………………………………………………………………………………. 42

فصل سوم: مواد و روش‌ها

3-1. مواد شیمیایی و تجهیزات دستگاهی………………………………………………………………………………………….. 44

3-1-1. مواد شیمیایی، استانداردها و نمونه‌های حقیقی…………………………………………………………………… 44

3-1-2. تجهیزات

 

دستگاهی…………………………………………………………………………………………………………………. 44

3-2. روش استخراج……………………………………………………………………………………………………………………………… 45

3-2-1. استخراج به اختصار طی مراحل زیر انجام گرفت…………………………………………………………………. 45

3-2-2. مراحل بهینه‌سازی…………………………………………………………………………………………………………………… 47

3-2-2-1. بهینه‌سازی شرایط جداسازی……………………………………………………………………………………………. 47

3-2-2-2. بهینه‌سازی شرایط استخراج……………………………………………………………………………………………… 47

3-2-2-2-1. نوع حلال آلی……………………………………………………………………………………………………………….. 47

3-2-2-2-2. اثر pH فاز دهنده………………………………………………………………………………………………………….. 47

3-2-2-2-3. اثر pH فاز گیرنده…………………………………………………………………………………………………………. 47

3-2-2-2-4. اثر قدرت یونی فاز دهنده…………………………………………………………………………………………….. 48

3-2-2-2-5. اثر همزدن محلول آنالیت……………………………………………………………………………………………… 48

3-2-2-2-6. اثر زمان استخراج………………………………………………………………………………………………………….. 48

3-2-2-2-7. اثر دما…………………………………………………………………………………………………………………………….. 48

3-2-3. ارزیابی كارآیی روش استخراج……………………………………………………………………………………………….. 48

3-2-3-1. منحنی درجه‌بندی…………………………………………………………………………………………………………….. 48

3-2-3-2. تعیین فاكتور پیش تغلیظ (PF)……………………………………………………………………………………….. 49

3-2-3-3. تعیین تكرارپذیری (RSD)……………………………………………………………………………………………….. 49

3-2-4. آنالیز نمونه حقیقی…………………………………………………………………………………………………………………. 49

فصل چهارم: نتایج

4-1. میكرواستخراج سه فازی بر پایه استفاده از فیبر توخالی متخلخل…………………………………………… 51

4-1-1. اصول تئوری…………………………………………………………………………………………………………………………….. 51

4-2. مراحل بهینه‌سازی……………………………………………………………………………………………………………………….. 54

4-2-1. بهینه‌سازی شرایط جداسازی…………………………………………………………………………………………………. 54

4-2-2. بهینه‌سازی شرایط استخراج…………………………………………………………………………………………………… 55

4-2-2-1. نوع حلال آلی…………………………………………………………………………………………………………………….. 55

4-2-2-2. اثر pH فاز گیرنده و فاز دهنده…………………………………………………………………………………………. 56

4-2-2-3. اثر سرعت همزدن محلول آنالیت……………………………………………………………………………………… 58

4-2-2-4. اثر قدرت یونی فاز دهنده………………………………………………………………………………………………….. 59

4-2-2-5. اثر زمان استخراج……………………………………………………………………………………………………………….. 61

4-2-2-6. اثر دما………………………………………………………………………………………………………………………………….. 61

4-3. تعیین پارامترهای تجزیه‌ای روش استخراج……………………………………………………………………………….. 63

4-3-1. تهیه‌ی منحنی درجه‌بندی……………………………………………………………………………………………………… 63

4-3-2. فاكتور پیش تغلیظ (PF)………………………………………………………………………………………………………… 64

4-3-3. تعیین حد تشخیص (LOD)…………………………………………………………………………………………………. 65

4-3-4. تكرارپذیری روش (RSD)………………………………………………………………………………………………………. 66

4-4. آنالیز نمونه حقیقی………………………………………………………………………………………………………………………. 66

فصل پنجم: بحث و نتیجه‌گیری

5-1. مقایسه روش استخراجی با روش‌های گزارش شده دیگر مراجع…………………………………………….. 71

5-2. نتیجه‌گیری…………………………………………………………………………………………………………………………………… 73

 

خلاصه انگلیسی………………………………………………………………………………………………………………………………….. 76

منابع……………………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 77

ضمائم……………………………………………………………………………………………………………………………………………………… 88

فهرست  جداول

عنوان                                                                                                                                        صفحه

جدول 2-1. كاربردهای كروماتوگرافی تقسیمی………………………………………………………………………………….. 24

جدول 2-2. كاربردهای اخیر HF-LPME در استخراج گونه‌های مختلف……………………………………….. 33

جدول 4-1. خلاصه نتایج بهینه‌سازی استخراج…………………………………………………………………………………. 62

جدول 4-2. ارقام شایستگی HF-LPME داروی آریپیپرازول…………………………………………………………… 66

جدول 4-3. نتایج اندازه‌گیری آریپیپرازول در ادرار و پلاسما……………………………………………………………. 69

جدول 5-1. كارهای دیگر انجام شده بر روی آریپیپرازول  71

فهرست نمودارها

عنوان                                                                                                                                     صفحه

نمودار 4-1. بررسی نوع حلال پر كننده منافذ فیبر………………………………………………………………………… 56

نمودار 4-2. بررسی اثر تغییرات pH فاز دهنده در فرآیند استخراج ……………………………………………. 57

نمودار 4-3. بررسی اثر تغییرات pH فاز گیرنده در فرآیند استخراج …………………………………………… 58

نمودار 4-4. اثر سرعت همزدن بر فرآیند استخراج ……………………………………………………………………….. 59

نمودار 4-5. تاثیر قدرت یونی فاز دهنده بر فرآیند استخراج………………………………………………………….. 60

نمودار 4-6. تاثیر زمان بر فرآیند استخراج……………………………………………………………………………………….. 61

نمودار 4-7. تاثیر دما بر فرآیند استخراج………………………………………………………………………………………….. 62

نمودار 4-8. منحنی درجه‌بندی مستقیم………………………………………………………………………………………….. 63

نمودار 4-9. منحنی درجه‌بندی بعد از استخراج با هالوفایبر …………………………………………………………. 64

نمودار 4-10. منحنی درجه‌بندی بعد از استخراج با هالوفایبر جهت بررسی Linearity……………… 64

فهرست اشكال

عنوان                                                                                                                                              صفحه

شكل A. روش‌های مختلف استخراج و میكرواستخراج………………………………………………………………………….. 3

شكل 2-1. نمای جانبی از سیستم میكرواستخراج با حلال با بهره گرفتن از میله‌ی تفلونی…………………… 9

شكل 2-2. نمایی از سیستم میكرواستخراج با تك قطره الف) استخراج مستقیم از درون محلول ب) استخراج از فضای فوقانی 11

شكل 2-3. اصول استخراج HF-LPME الف) دو فازی ب) سه فازی………………………………………………. 13

شكل 2-4. الف) سیستم HF-LPME براساس پیكربندی U شكل ب) پیكربندی میله‌ای ………….. 16

شكل 2-5. طرح شماتیك از سیستم HF-LPME…………………………………………………………………………….. 17

شكل 2-6. الف) شمایی از سیستم HF-LPME از حجم زیاد و ب) سیستم نیمه خودكار………….. 18

شكل 2-7. طرح شماتیك میكرواستخراج فاز مایع به روش الف) مستقیم و ب) فضای فوقانی…….. 20

شكل 2-8. شمایی از یك دستگاه HPLC………………………………………………………………………………………….. 25

شكل 2-9. یك حلقه نمونه‌برداری كروماتوگرافی مایع………………………………………………………………………. 28

شكل 2-10. سلول آشكارساز فرابنفش برای HPLC………………………………………………………………………… 31

شكل 2-11. ساختار شیمیایی آریپیپرازول………………………………………………………………………………………… 36

شكل 3-1. نمایی از استخراج دارو به روش HF-LPME در آزمایشگاه…………………………………………… 46

شكل 4-1. كروماتوگرام تزریق محلول آبی آریپیپرازول در شرایط بهینه جداسازی……………………….. 55

شكل 4-2. الف) كروماتوگرام ادرار شاهد ب) كروماتوگرام نمونه ادراری  ppm1……………………………. 67

شكل 4-3. الف) كروماتوگرام پلاسما شاهد ب) كروماتوگرام نمونه پلاسما  ppm5/0 ………………………..68

   خلاصه فارسی
آریپیپرازول یک داروی ضد سایکوز آتیپیکال است که با ترکیبی از فعالیت آنتاگونیستی رسپتور 5-HT2A و پارشیال آگونیستی رسپتورهای5-HT1A  و D2 دوپامین اثر درمانی خود را نشان می‌دهد. این دارو در درمان اسکیزوفرنی، اختلالات دو قطبی تیپ I و به عنوان درمان کمکی در افسردگی ماژور استفاده می‌شود.

در مواردی كه پاسخ مناسب از دارو دیده نشده، اندازه‌گیری سطوح پلاسمایی به منظور رساندن آن به مقادیر لازم قبل از قطع دارو و جایگزین کردن دیگر داروهای ضد سایکوز ضروری است. با توجه به اینکه سطح پلاسمایی آریپیپرازول به مقادیر نانوگرم در میلی‌لیتر می‌رسد، لذا می‌بایست از متدی استفاده کرد که قدرت شناسایی و تفکیک این دارو را در این غلظت کم داشته باشد.

در این مطالعه یك روش میكرواستخراج فاز مایع با بهره گرفتن از فیبر توخالی به همراه كروماتوگرافی مایع با عملكرد بالا (HPLC) و دتکتور UV جهت پیش تغلیظ و شناسایی آریپیپرازول در پلاسما و ادرار به كار برده شد. آریپیپرازول از 15 میلی‌لیتر محلول بازی نمونه با 8/8 :pH به داخل یك حلال آلی (اکتانول) كه در منافذ دیواره فیبر قرار داشت استخراج شد. به دنبال آن این دارو از حلال آلی به داخل فاز گیرنده ی آب با ماهیت اسیدی كه در داخل فیبر قرار داشت وارد شد. در این مطالعه فاكتورهای موثر در میكرواستخراج شامل pH فاز دهنده و فاز گیرنده، نوع حلال آلی، قدرت یونی فاز دهنده، دمای فاز دهنده، زمان استخراج و سرعت هم‌زدن بررسی و بهینه شد.

پس از استخراج دارو با شرایط بهینه فاز دهنده با8/8:pH و فاز گیرنده با 4/2: pH، حلال آلی اکتانول، زمان استخراج 45 دقیقه، دمای فاز دهنده 40 درجه سانتیگراد، دور هم‌زن 625 و بدون اضافه کردن نمک، فاكتور پیش تغلیظ 127 و حد تشخیص ng/ml 9/3 و انحراف معیار استاندارد در یك روز كاری %4/2 و انحراف استاندارد نسبی در چند روز كاری متوالی %9/3 حاصل شد.

 

مقدمه

علم شیمی تجزیه روش‌های متنوعی را برای آنالیز كمی و كیفی مواد ارائه می دهد. امروزه روش‌های جداسازی، تفكیك گونه‌ای موجود در بافت‌های پیچیده را با حد تشخیصی در حد خیلی كم (فمتوگرم) مقدور ساخته است. علاوه بر روش‌های جداسازی، مرحله‌ی آماده‌سازی نمونه نیز یكی از مهم‌ترین مراحل در روند تجزیه می‌باشد. این مرحله شامل تبدیل بافت یك نمونه حقیقی به حالتی است كه برای تجزیه با یك تكنیك جداسازی و یا روش‌های دیگر مناسب باشد. می‌توان گفت مرحله آماده‌سازی نمونه برای اهداف زیر طراحی شده است:

1- حذف مزاحمت‌ها از نمونه به منظور افزایش گزینش‌پذیری روش

2- پیش تغلیظ آنالیت مورد نظر و افزایش غلظت آن به نحوی كه بتوان آنرا با دستگاه‌های تجزیه‌ای اندازه‌گیری كرد.

3- تبدیل آنالیت‌ها به فرمی كه برای شناسایی با دستگاه تجزیه‌ای مناسب باشد.

فهرست گفتارها                                                 ت
فهرست جدولها                                                  ج
فهرست نمایه ها                                                     چ
چکیده فارسی                                                   د
چکیده انگلیسی                                                 ذ
 
فصل اول : کلیات                                                    1

پیشگفتار 2
اهداف پژوهش 4
فصول پایان نامه 5
فصل دوم: مروری بر پیشینه ی تحقیقات                                      6
فصل سوم: الگوریتم جفتیابی زنبورهای عسل                             39

طبیعت زنبورهای عسل 40
انواع الگوریتم جمعیت زنبورها      42
مدلسازی الگوریتم جفتیابی زنبورهای عسل      43
الگوریتم توسعه یافته 45
فصل چهارم: مدلسازی و مروری بر آبرسانی شهری                              47

معادلات حاکم بر آبرسانی شهری 48قوانین بقا                                                                                                                           48
خطوط تراز هیدرولکی انرژی                                                                                                    50

ت
تلفات هیدرولکی                                                                                                                 50

حل معادلات شبکه های آب                                                                                                  51
شبکه آبرسانی شهرستان لنگرود 52
تشخیص صحت اطلاعات شبکه 54
مدلسازی وضعیت فعلی شبکه 61
فصل پنجم: کالیبراسیون و مطالعه ی وضعیت فعلی شبکه                             63

مقدمه 64
پژوهشهای انجام گرفته در کالیبراسیون شبکه ی آب           65
تخمین دبی در گره های اصلی شبکه      71روش منحنی های تیسن 73
منطقه بندی و تخمین تراکم جمعیتی لنگرود           74
کالیبراسیون ضرایب زبری 76
نتایج و مباحث پیرامون کالیبراسیون و تصحیح دبی           78
تحلیل وضعیت موجود شبکه 84
فصل ششم: بهینه سازی و بررسی نتایج آن                                    96

مقدمه 97
توضیحی درباره ی معادلسازی الگوریتم           98
شرایط بهینه سازی 98
بررسی صحت الگوریتم بهینه سازی      100
نتایج حاصل از بهینه سازی مدل کلی شبکه ی آبرسانی لنگرود               101
فصل هفتم: نتیجه گیری                                              110
فصل هشتم:پیشنهاد برای ادامه ی پژوهش                                     112
مراجع                                                         115
 
فهرست جدول ها:
3-1- تناظر یک به یک بین عوامل فرآیند جفتگیری و پارامترهای الگوریتم                    44
4-1- جمعیت لنگرود در سرشماری های سالهای مختلف                                53
4-2- فشارهای خوانده شده در گره های شبکه                                      60
5-1- دبی های بدست آمده از روش تیسن برای گره های متناظر                           75
5-2- فشارهای ران 22                                           78
5-3- دبی های ران 22                                           78
5-4- ثابت های هیزن ویلیامز برای لوله ها در ران 22                                79
6-1- قطر لوله های پلی اتیلن به کار رفته در بخش بهینه سازی بهمراه هزینه و ضریب زبری             98
 
 
فهرست نمایه ها و نمودارها:
3-1- ترسیمه ی الگوریتم جفتیابی زنبورهای عسل                              43
4-1- فایل آرک مَپ با مختصات غلط نقشه ی شبکه                              55
4-2- فایل ایپنت بدست آمده از شرکت مشاور که تنها شصت در صد اطلاعات شبکه را دارد            56
4-3- نقشه ی مسکونی شهر در محیط آرک مَپ                                   56
4-4- تصویر شبکه ی آبرسانی با مختصات اصلاح شده در آرک مَپ                           57
4-5- تصویر لوله های اصلی شبکه و گره های اصلی پس از انجام عملیات طی شده                   57
4-6- جانمایی نهایی مورد استفاده جهت کالیبراسیون و بهینه سازی                          59
4-7- نمایه ی جانمایی نهایی در تحلیلگر ایپنت                                  60
5-1- نمایه ی منحنی های تیسن بدست آمده برای گره های اصلی                          74
5-2- مطابقت نقشه ی شهر را بر منحنی های تیسن جهت کلیپ کردن و بدست آوردن ضرایب تراکم        75
5-3- نمودار مطابقت فشارهای مود توزیع با ران بهینه                                79
5-4- نمودار مطابقت ضرایب زبری مود توزیع با ران بهینه                             80
5-5- نمودار تغییرات کلی صرایب زبری ران بهینه و مود توزیع                         80
5- 6- نمودار همگرایی بر حسب بیشینه ی توابع هدف در رانها                          82
5-7- نمودار همگرایی به ازای میانگین توابع هدف در رانها                                83
5-8- توزیع فرکانس مقادیر فشار در گره های شبکه                                84
 

/>5-9- توزیع فرکانس هد در گره های شبکه                                    84
5-10- توزیع فرکانس مصرف در گره های شبکه                                      85
5-11- نمودار توزیع فرکانسی ضریب اصطکاک در لوله های شبکه                          86
5-12- نمودار توزیع فرکانسی سرعت در لوله های شبکه                                 87
5-13- دیاگرام تراز ارتفاعی در گره ها                                         87

چ
5-14- دیاگرام مصارف در گره ها                                           88
5-15- دیاگرام فشار در گره ها                                       88
5-16- دیاگرام تناظر مقدار قطرها به لوله ها                                   89
5-17- دیاگرام تناظر طول با لوله ها                                           89
5-18- دیاگرام سرعت در لوله ها                                           90
5- 19- دیاگرام ضریب اصطکاک در لوله ها                                   90
5-20 – دیاگرام جریان در لوله ها                                         91
5- 21- کانتور وضعیت فشاری شبکه                                          92
5-22- کانتور وضعیت مصرف در شبکه                                         93
5-23 – کانتور وضعیت هد در شبکه                                          93
5-24- کانتور تراز ارتفاعی در شبکه                                       94
6-1- نمودارهای همگرایی برای الگوریتم در گام بهینه سازی                           100
6-2- نمودار مقایسه ی هد در گره ها پیش و پس از بهینه سازی                         102
6-3- نمودار مقایسه ی فشار در گره ها پیش و پس از بهینه سازی                            102
6-4- نمودار مقایسه ای سرعت در لوله ها پیش و پس از بهینه سازی                          103
6-5- نمودار مقایسه ای تلفات واحد طول در لوله ها پیش و پس از بهینه سازی                        104
6-6- نمودار مقایسه ای جریان در لوله ها پیش و پس از بهینه سازی                         105
6-7- کانتور فشار در جغرافیای شبکه ی آبرسانی لنگرود                               106
6-8- کانتور تغییرات هد در جغرافیای شبکه آبرسانی لنگرود                           108
 
چکیده
بررسی معایب شبکه های آبرسانی شهری (بعنوان نمونه شبکه ی آب لنگرود) و بهینه سازی و طراحی شبکه ی بهینه برای یک منطقه ی خاص با استفاده از الگوریتم جفتیابی زنبورهای عسل HBMO
 
با توجه به بحران جهانی آب، امروزه رویکردی ویژه به طراحی و استفاده ی بهینه از شبکه های آبرسانی در سرتاسر کره خاکی پدید آمده است. این نگرش بویژه در کشورهای در حال توسعه مانند ایران بسیار جدی تر می بایست دنبال شود. همانگونه که از نتایج ارائه شده در این پایان نامه برخواهد آمد ؛ شبکه ی آبرسانی لنگرود علاوه بر فرسودگی و غیرمهندسی ساز بودن آن عملکرد مناسبی برای توزیع آب بصورت صحیح برای ساکنان شهر ندارد. کمبود فشار و دبی، آشکارا در نقاط متعددی از شهر برای مردم ایجاد مشکل کرده است. در این پایان نامه روشی کاربردی جهت بهینه سازی شبکه ی آبرسانی شهر لنگرود با استفاده از یکی جدیدترین الگوریتمهای فراکاوشی به نام الگوریتم جفتیابی زنبورهای عسل ارائه گردیده است که علاوه بر بار آکادمیک کاربردی نیز می تواند باشد. ویژگی تمام شبکه های فرسوده اینست که با کمبود اطلاعات مواجه اند لذا در این پایان نامه از تقریبهای نوینی برای تخمین آنها استفاده گردید. مهمترین این تقریبها یکی در تخمین دبی ها در گره های اصلی شبکه با روش منحنی های تیسن و به کمک نرم افزار جی آی اس به کار رفته است و دیگری در کالیبراسیون ضرایب زبری در لوله های شبکه ؛ که بطور مفصل یک بخش از پایان نامه را به خود اختصاص داده است. آنچه در این فرآیند انجام گرفته است نهایتا جهت تعیین وضعیت فعلی شبکه بوده است. در فصل پایانی بعنوان اطلاعات ورودی برای بهینه سازی شبکه مورد استفاده قرار گرفته است. بهینه سازی مدل کلی شبکه با استفاده از الگوریتم فراکاوشی و تکاملی جفتیابی زنبورهای عسل انجام گرفته است.
کلیدواژه: بهینه سازی ، شبکه های آب شهری ؛ جفتیابی زنبورهای عسل ؛ کالیبراسیون دبی و ضرایب زبری
 
Abstract
Developing an optimization process for a specific urban water distribution system (Langarud city’s water network) using Honey-Bee Mating Optimization